Navigation

Archive | Programlama

Rust programlama dilinin 1.96.0 sürümü duyuruldu

By on 2 Haziran 2026 in Programlama
İlkin Mozilla çalışanı Graydon Hoare tarafından kişisel bir proje olarak geliştirilen, 2009’da Mozilla’nın sponsor olmasıyla günümüzde Mozilla Research tarafından geliştirilmeye devam edilen bir programlama dili olan Rust’un 1.96.0 sürümü duyuruldu. Rust ekibinin, Rust’un yeni sürümünü duyurmaktan mutluluk duyduğu ifade ediliyor. Rustup aracılığıyla yüklenmiş önceki bir Rust sürümü olanların, Rust 1.96.0’ı edinmek için rustup update stable komutunu vermesinin yeterli olacağı söyleniyor. Gelecek sürümleri test ederek yardımcı olmak isteyenlerin, beta kanalını (rustup default beta) veya gecelik kanalı (rustup default nightly) kullanmak için yerel olarak güncellemeyi düşünebilecekleri söyleniyor. Rust’un en ilginç özelliği, tam anlamıyla orjinal bir dil olmaması, diğer dillerin iyi özelliklerinin birleştirilmesiyle ortaya çıkan melez bir dil olmasıdır. Sözgelimi C++ dilinin hafıza referanslama ve destructor özellikleri, SML’in veri yapıları, Python lexer sistemi gibi özellikler Rust’un bünyesinde bir araya gelmiştir. Rust 1.96.0, yeni Range* tipleriyle geliyor. Rust 1.96.0 hakkında bilgi edinmek için sürüm duyurusunu, sürüm notlarını ya da GitHub sayfasını inceleyebilirsiniz.

Continue Reading →

 

 

 

 

                   

Rust 1.96.0 edinmek için aşağıdaki linklerden yararlanabilirsiniz.

Kotlin 2.4.0-RC2 duyuruldu

By on 28 Mayıs 2026 in Programlama

Java sanal makinesi (JVM) üzerinde çalışan ve ayrıca JavaScript kaynak koduna derlenebilen, statik tipli bir programlama dili olan Kotlin‘in 2.4.0-RC2 sürümü duyuruldu. İlkin St. Petersburg ve Rusya merkezli JetBrains programcıları tarafından geliştirilmeye başlanan Kotlin’in ismi, Finlandiya Körfezi’nde Rusya’ya bağlı bir ada olan Kotlin Adası’ndan gelmektedir. Java ile uyumlu sözdizimi olmasa da, Kotlin, Java kodu ile birlikte çalışmak üzere tasarlanmıştır. Kararlı bağlam parametreleri, açık destek alanları ve ek açıklama kullanım alanı hedefleri için birden fazla özellik kazanan yeni sürüm, kararlı UUID’ler ve sıralı düzen kontrolü desteğiyle geliyor ve Java 26 desteği ve meta verilerde ek açıklamalar varsayılan olarak etkinleştirilmiş bulunuyor. Artımlı derleme varsayılan olarak etkinleştirilirken, Gradle 9.5.0 ile uyumluluğuyla gelen yeni sürümde, Java ve JVM hedef sürümleri arasında otomatik hizalama özelliği öne çıkmış bulunuyor. Kotlin 2.4.0-RC2 hakkında bilgi edinmek için sürüm duyurusunu, GitHub sayfasını inceleyebilirsiniz.

Continue Reading →

 

 

 

 

Kotlin 2.4.0-RC2 edinmek için aşağıdaki linkten yararlanabilirsiniz.

Qt Creator 20 Beta2 duyuruldu

By on 22 Mayıs 2026 in Programlama
 Qt Creator’un 20 Beta2 sürümü, Eike Ziller tarafından duyuruldu. Qt Creator 20 Beta2’yi duyurmaktan mutluluk duyduğunu belirten Ziller; Qt Creator 20 Beta2’nin hata düzeltmeleri ve yeni özellikler içerdiğini söyledi. Windows x64’te uzun süredir clangd’nin (ve daha önce libclang.dll’nin) PGO derlemesine sahip olan yazılım; MSVC derleyicisinin daha yavaş bir PGO ikili dosyası oluşturması nedeniyle MinGW GCC derlemesiyle kullanılırken, Clang 22 güncellemesiyle birlikte, MinGW GNU derleyicisi (13.1.0) PGO derlemesini gerçekleştirme konusunda sorunlar yaşamaya başladığı; bu nedenle de çok aşamalı PGO derlemesine geçildiği ifade ediliyor. Bunun da sadece Windows x64’e özgü olmadığı; artık tüm platformlar için kullanılabilir olduğu söyleniyor. Qt Creator 20’deki iyileştirmeler ve düzeltmeler hakkında genel bir bakış için değişiklik günlüğüne göz atılabileceğini söyleyen Ziller; yeni sürümün, Qt çevrimiçi yükleyicide (ticari, açık kaynak) Önizleme > Qt Creator 20 pre-releases altında mevcut olduğunu ifade etti. Qt Creator kılavuzuna Qt dokümantasyon portalından çevrimiçi olarak erişilebileceği söyleniyor. Ziller; sorunların hata izleyicisine gönderilmesinin iyi olacağını söyledi. Qt Creator 20 Beta2 hakkında bilgi edinmek için sürüm duyurusunu ya da değişiklikler sayfasını inceleyebilirsiniz.

Continue Reading →

 

 

 

 

 

Qt Creator 20 Beta2 edinmek için aşağıdaki linklerden yararlanabilirsiniz.

PostgreSQL 18.4, 17.10, 16.14, 15.18 ve 14.23 duyuruldu

By on 14 Mayıs 2026 in Programlama

Tüm Unix ya da Unix türevi sistemlerde çalışan güvenli ve geniş özelliklere sahip, SQL standart sorgu dilini destekleyen dünyanın en iyi açık kaynak veritabanı yönetim sistemi olan PostgreSQL’in 18.4, 17.10, 16.14, 15.18 ve 14.23 sürümleri, PostgreSQL Global Development Group tarafından duyuruldu. PostgreSQL Global Development Group’un, dünyanın en gelişmiş açık kaynaklı veritabanının en son sürümü olan PostgreSQL 18.4, 17.10, 16.14, 15.18 ve 14.23 sürümlerinin yayınlandığını duyurmaktan gurur duyduğu belirtilirken, bu sürümlerin, son güncelleme sürümlerinden sonra bildirilen çeşitli gerilemeleri düzelten, döngü dışı sürümler olduğu bildiriliyor. Değişikliklerin tam listesi için sürüm notlarının incelenebileceği ifade ediliyor. PostgreSQL 18.4, 17.10, 16.14, 15.18 ve 14.23 sürümleri hakkında bilgi edinmek için sürüm duyurusunu inceleyebilirsiniz.

Continue Reading →

 

 

 

 

PostgreSQL 18.4, 17.10, 16.14, 15.18 ve 14.23 sürümlerini edinmek için aşağıdaki linklerden yararlanabilirsiniz.

Qt 6.11.1 çıktı

By on 13 Mayıs 2026 in Programlama
Uygulamaların oluşturulmasına hız kazandırmak için tasarlanmış araçlar, masaüstü ortamları, gömülü ve mobil aygıtlar için kullanıcı arabirimleri içeren yetkin geliştirme platformu olan Qt’nin 6.11.1 sürümü çıktı. Qt 6.11.1’in  yeni özellik, iyileştirme ve hata düzeltmeleri sunduğu belirtilirken;yeni sürüm hakkında herhangi bir sürüm duyurusu yayımlanmadığı, bu nedenle sürüm hakkında bilgi edinme olanağı olmadığı ifade ediliyor. Qt 6’ya geçişi kolaylaştırmak için, Qt 5 ve Qt 6 arasında nelerin değiştiğini özetleyen ve bu değişikliklere nasıl uyum sağlayacağına dair rehberlik sağlayan bir geçiş kılavuzu oluşturulduğu belirtiliyor. Açık kaynak kullanıcılarının bunları açık kaynak indirme alanından indirebileceği söyleniyor. 

Continue Reading →

 

 

 

 

 

 

KDE masaüstü ortamı ve pek çok açık kaynak kodlu ve ticari amaçlı yazılımın Qt ile geliştirilmesi Nokia’nın da ilgisini çekmiş ve 2008 yılında Trolltech’i 104 Milyon Euro karşılığında satın almıştır. Değerli bir geliştirme ortamı olan Qt, C++ ile ilişkili olsa da Python, Ruby, PHP, Perl, Pascal, C# ve Java ile de kullanılabilmektedir. Dikkatleri ilk kez KDE masaüstü ortamının bu araç takımını kullanması ile çeken Qt’nin ilk sürümleri özgür olmayan bir lisansla dağıtılmış, GNU/Linux gibi özgür bir işletim sisteminin en popüler masaüstü ortamının özgür olmayan bir araç takımını kullanması doğallıkla hoş karşılanmamıştır. Buna tepki olarak GTK+ kullanarak GNOME masaüstü geliştirilmeye başlanmıştır. Ayrıca, Harmony denen ve Qt’ye benzeyen bir araç takımı da geliştirilmeye başlanmıştır. Trolltech, bu tepkilere karşı Qt’yi QPL denen, GPL benzeri bir lisansla yayınlamış, ancak, özgür yazılım savunucuları Trolltech’e Qt’yi GPL lisanslı olarak dağıtmasını dayatmıştır. Dördüncü sürümle birlikte Windows için de GPL lisansıyla dağıtılmaya başlanan Qt; Trolltech firmasının Nokia tarafından satın alınmasından sonra, 4.5 sürümünden itibaren LGPL lisansı altında dağıtılmaya başlanmıştır. Nokia Qt platformunu cep telefonları için zengin görselliğe sahip uygulamalar geliştirilmesi amacı ile Nokia yazılım geliştirici topluluğuna tanıtır. Günümüzde Qt, C++ geliştirilen herhangi bir uygulamada kullanılabileceği gibi, cep telefonu ve gömülü sistemlerde kullanılmaktadır. Qt masa üstü ve sunucu ortamlarında Unix, Linux, Mac OS ve Windows işletim sistemlerini desteklemektedir. Qt, C++ ile geliştirme yapmak için Qt SDK ile gelen Qt Creator kullanılabileceği gibi, Eclipse, Visual Studio yada Mac Os X üzerinde XCode kullanılabilir. Qt 6.11.1 edinmek için:

Qt Creator 19.0.2 duyuruldu

By on 13 Mayıs 2026 in Programlama
Qt Creator’un 19.0.1 sürümü, Eike Ziller tarafından duyuruldu. Qt Creator 19.0.1’i duyurmaktan mutluluk duyulduğu belirtilirken, bu Qt Creator sürümünün, İngilizce olmayan yerel ayara sahip sistemlerde Qt Creator’da kullanıcı arayüzü dilinin İngilizce’ye geçişini ve diğer bazı sorunları düzelttiği söyleniyor. Qt Creator 19.0.2 sürümünü duyurmaktan mutluluk duyduklarını söyleyen Ziller; daha fazla ayrıntı için değişiklik günlüğünün incelenebileceğini ifade etti. Qt Creator 19.0.2; daha birçok iyileştirme ve düzeltmeyle birlikte geliyor. Kullanıcıların projeye irc.libera.chat adresindeki #qt-creator sekmesinden, IRC’de ve Qt Creator posta listesinden ulaşabilecekleri söyleniyor. Sorunların hata izleyicisine gönderilmesi isteniyor. Qt Creator 19.0.2 hakkında bilgi edinmek için sürüm duyurusunu inceleyebilirsiniz.

Continue Reading →

 

 

 

 

 

 

Qt Creator 19.0.2 edinmek için aşağıdaki linklerden yararlanabilirsiniz.

Ruby 4.0.4 duyuruldu

By on 12 Mayıs 2026 in Programlama
Ruby programlama dilinin 4.0.4 sürümü duyuruldu. Ruby 4.0.4’ü duyurmaktan mutluluk duyulduğu belirtiliyor. Fiber sonlandığında makine yığınının serbest bırakılmaması problemi giderilirken, s/k ile başlayan desenler için regexp performans gerilemesinin düzeltildiği ifade ediliyor. Kaynak dışı derleme yapılırken .bundle uzantılarının oluşturulmaması sorunu ele alınırken, bu listenin tool/gen-github-release.rb tarafından otomatik olarak oluşturulduğu söyleniyor. Bilgi için tam değişiklik günlüğünün incelenebileceği belirtiliyor. Nesne yönelimli bir programlama dili olan Ruby; Unix türevleri dışında Windows, Mac OS X, BeOS, Amiga, OS/2, Symbian gibi hemen hemen tüm platformlarda çalışabilen; GPL ile lisanslanmış, özgür bir yazılımdır. WASI (WebAssembly Sistem Arayüzü), bu tür kullanım durumları için tasarlanmıştır. Bu tür uygulamaların işletim sistemleri ile iletişim kurması gerekse de WebAssembly, sistem arabirimi olmayan bir sanal makinede de çalışır. Ruby 4.0.4 hakkında bilgi edinmek için GitHub sayfasını inceleyebilirsiniz.

Continue Reading →

 

 

 

 

 

 

Ruby 4.0.4 edinmek için aşağıdaki linkten yararlanabilirsiniz.