Kullanıcıların ve yöneticilerin erişim kontrolü üzerinde daha fazla kontrole sahip olmasını sağlayan GNU/Linux’a yönelik bir güvenlik geliştirmesi olan SELinux için kitaplık ve basit yardımcı programlar üzerine tasarlanan libselinux’un 3.9 sürümü duyuruldu. Bilindiği gibi, SELinux, kullanıcıların ve yöneticilerin erişim kontrolü üzerinde daha fazla kontrole sahip olmasını sağlayan GNU/Linux’a yönelik bir güvenlik geliştirmesidir. Erişim, hangi kullanıcıların ve uygulamaların hangi kaynaklara erişebileceği gibi değişkenlerle sınırlandırılabilir. Bu kaynaklar dosya biçimini alabilir. Dosya modları (-rwxr-xr-x) gibi standart GNU/Linux erişim kontrolleri, kullanıcı ve kullanıcının çalıştırdığı uygulamalar tarafından değiştirilebilir. Yeni sürümde, Darwin’de TARGET ve LIBSO’nun düzeltildiği belirtilirken, isteğe bağlı bloklardaki sınır ifadeleriyle ilgili sorunun düzeltildiği söyleniyor. Tür özniteliklerinin diğer tür öznitelikleriyle ilişkilendirilmesine izin verildiği belirtilirken, functionfs_seclabel policycap desteği eklendiği söyleniyor. Semanage kılavuz sayfaları iyileştirilirken, -r RANGE bayrağı kullanımına ilişkin örnekler eklendiği ifade ediliyor. libselinux 3.10 hakkında ayrıntılı bilgi edinmek için sürüm duyurusunu inceleyebilirsiniz. Continue Reading →
Archive | Yazılım
GNU Parallel 20260122 “Maduro” duyuruldu
Bir veya daha fazla bilgisayar kullanarak işleri paralel olarak yürütmek için bir kabuk aracı olarak kullanılan GNU Parallel‘in “Maduro” kod adlı 20260122 sürümü, Ole Tange tarafından duyuruldu. Tange; GNU parallel’in çeşitli hata düzeltmeleri ve man sayfası güncellemeleriyle gelen yeni sürümünde, yeni özellik bulunmadığını ifade etti. GPLv3 lisansı altında kullanıma sunulan GNU Parallel; GNU/Linux ve diğer Unix benzeri işletim sistemleri için komut satırında çalıştırılan bir yardımcı programdır ve kabuk betiklerini paralel olarak yürütür. Perl programlama diliyle Ole Tange tarafından yazılan GNU Parallel; özgür bir yazılımdır. GNU Parallel 20260122 “Maduro” hakkında bilgi edinmek için sürüm duyurusunu inceleyebilirsiniz.
APT 3.1.15 kararsız olarak duyuruldu
APT’nin 3.1.15 kararsız sürümü, Debian FTP yöneticilerinden Julian Andres Klode tarafından duyuruldu. Yeni sürüm; bağımlılık kalıpları, bağımlılıklar, çatışmalar vb. eklenmiş olarak geliyor. Yeni sürüm hakkında daha geniş bilgi edinmek için debian.org sayfasının ziyaret edilebileceği söyleniyor. Yayılım için klasik izleyiciler kullanıldığı belirtilirken, bunun, farklı ağaç geçiş sırası nedeniyle çözücü sonucunda bazı değişikliklere neden olabileceği ifade ediliyor. Yeniden düzenlemeler yapılan yeni sürümde, silinen öğelerin artık mevcut olmadığı söyleniyor. Önemli bir bölümü C++ programlama dili ile yazılan APT’nin bir kısmını libapt kütüphanesi oluşturur. Genellikle apt-get ve apt-cache olarak kullanılan APT ile tüm Debian GNU/Linux temelli dağıtımlarda program indirme, kurma, güncelleme ve kaldırma işlemleri ile sistem genelinde yükseltme işlemleri mümkündür. APT 3.1.15 hakkında bilgi edinmek için sürüm duyurusunu inceleyebilirsiniz.
Shotcut Video Editor 26.1 duyuruldu
Video dosyaları üzerinde kodlama, filtreleme gibi düzenleme işlemlerini kolaylıkla ve hızlı bir şekilde yapmanızı sağlayan açık kaynak kodlu yazılım Shotcut‘un 26.1 sürümü, Dan Dennedy tarafından duyuruldu. Shotcut Video Editor’un artık GNU/Linux’ta NVIDIA hariç varsayılan olarak donanım kod çözmeyi kullandığını belirten Dennedy; açık kaynaklı ve platformlar arası video düzenleme çözümü Shotcut 26.1’in, en son özellik güncellemesi olarak kullanıma sunulduğunu söyledi. Shotcut’un, GNU/Linux’ta video hızlandırma API’sini (VA-API), Windows’ta Microsoft’un medya vakfını ve Apple macOS’ta video araç kutusunu kullandığını belirten Dennedy; kodek desteğinin de donanıma bağlı olarak değiştiğini söyledi. Shotcut 26.1 ayrıca video dışa aktarımı için donanım kod çözücü desteğine de sahip, ancak bu özellik bazen dışa aktarma sürelerini artırabileceği için 26.1 sürümünde varsayılan olarak devre dışı bırakılmış bulunuyor. Shotcut Video Editor 26.1 hakkında bilgi edinmek için GitHub duyurusunu inceleyebilirsiniz.Budgie masaüstü ortamının 10.10.1 sürümü duyuruldu
Buddies geliştirme ekibince geliştirilen “Budgie” adlı özel bir masaüstü ortamı olan yazılımın Budgie Desktop için daha iyi kararlılık ve geliştirilmiş Labwc entegrasyonuyla yepyeni bir yayın serisinin ürünü 10.10.1 sürümü, Joshua Strobl tarafından duyuruldu. Budgie 10.10.1’in, Wayland’a geçiş yapan Budgie 10.10 masaüstüne yönelik bu ilk nokta sürümünün, kararlılık iyileştirmeleri, Labwc Wayland kompozitörü için daha iyi entegrasyon ve hata düzeltmeleri getirdiği söyleniyor. Budgie 10.10.1, ekran ve monitör işleme mantığını merkezileştirmek için yeni bir kütüphane, panel yönetimi iyileştirmeleri, daha iyi Labwc Wayland kompozitör işleme, geliştirilmiş parlaklık kontrolleri, daha iyi duvar kağıdı ölçeklendirmesi ve son birkaç haftada bildirilen çeşitli diğer hata düzeltmelerini içeriyor. Budgie 10.10.1 hakkında bilgi edinmek için sürümler sayfasını ya da sürüm duyurusunu inceleyebilirsiniz.Calibre 9.1.0 duyuruldu
Ücretsiz, açık kaynak kodlu bir e-kitap yönetim yazılımı olan Calibre‘nin 9.1.0 sürümü duyuruldu. Bunun, Calibre 9.0.0’daki çeşitli hataları düzelten tamamen hata düzeltme sürümü olduğu belirtilirken, çeşitli hata düzeltmeleriyle gelen yeni sürümde, macOS’ta kapak resmini yapıştırırken oluşan çökmenin düzeltildiği söyleniyor. Veritabanı geri yüklemenin çalışmaması sorunu düzeltilirken, Windows’ta Piper motoru kullanılırken e-kitap görüntüleyicisindeki sesli okuma özelliğinin çalışmaması sorunu da düzeltilmiş bulunuyor. “Koyu ve açık mod için” simge temalarının çalışmaması sorunu düzeltilirken, yüksek DPI ekranlarda kapak ızgarasındaki kapakların hafifçe uzaması sorunu da düzeltilmiş bulunuyor. Calibre 9.1.0 hakkında bilgi edinmek için neler yeni sayfasını incelemek mümkün. epub, cbz, mobi, fb2 gibi en popüler kitap formatları desteklenirken; GNU/Linux, Windows ve Mac OS X gibi değişik platformlar üzerinde çalışabilen Calibre; takip edilmek istenen blog ya da haber sitelerinin RSS beslemelerini otomatik olarak indirip, cihazda okumaya uygun bir biçime dönüştürebiliyor. Tüm kitapları bir kütüphanede saklayan ve internet üzerinden otomatik olarak kitap bilgilerini ve kitap kapaklarını indirebilen Calibre; kendi içinde tüm e-kitap biçimlerini açabilen bir okuyucu içeriyor. Üstelik, Calibre, tüm e-kitap biçimlerini birbirine çevirebilir. PDF ve EPUB biçimindeki kitapları, Kindle’ın açabileceği MOBI biçimine çevirmek mümkündür. Ya da tam tersi, MOBI biçimindeki kitapları Nook’ta açmak için EPUB biçimine çevirebilirsiniz. Bir başka seçenek de dönüştürme ekranında, Page Setup kısmından Output Profile olarak Kindle gibi seçimler yapabilmenizdir.Libreboot 26.01 “Magnanimous Max” duyuruldu
Özgür olmayan BIOS donanım yazılımlarını özgür olanlarıyla değiştirmeyi hedefleyen bir özgür yazılım tasarısı olan Libreboot‘un “Magnanimous Max” kod adlı 26.01 sürümü, Leah Rowe tarafından duyuruldu. Rowe; Libreboot 26.01’in kararlı bir sürüm olduğunu belirtti ve bunun, Haziran 2025’teki Libreboot 25.06 sürümünden bu yana, 30 Ocak 2026 tarihi itibariyle yapılan tüm değişiklikleri listelediğini söyledi. HP Pro 3500 Serisi, Topton XE2 N150, ThinkPad T580 ve Dell Latitude E7240 desteği gibi kimi anakartların eklendiği belirtiliyor. Google Chromebook’ları entegre etmek için, coreboot’un MrChromebox dağıtımını Libreboot’un derleme sistemine entegre ederek çalışmalar devam ettiği belirtilirken, bu sürüm için planlanan bazı ek değişiklikler olduğu, ancak bunların geri çekildiği ve sürümden sonra Libreboot’un ana dalına ekleneceği ifade ediliyor. Bu sürümde mevcut olan değişikliklerin, kararlılık iyileştirmelerine ve hata testine odaklanan önemli değişiklikler olduğu; özellikle, GNU GRUB yükü artık ek kriptografik şifreleme algoritmalarını desteklediği (önceki Libreboot sürümüne göre daha iyi LUKS2 desteği) söyleniyor. Libreboot’un, x86 ve ARM’de özgür/açık kaynaklı bir BIOS/UEFI alternatifi olduğu ve bilgisayardaki donanımı başlatan ve ardından bir işletim sistemi (örneğin GNU/Linux veya BSD) yükleyen önyükleme yazılımı sağladığı hatırlatılıyor. Donanım başlatma için coreboot’u ve ardından işletim sistemini başlatmak için SeaBIOS veya GNU GRUB gibi bir yükün kullanıldığı belirtilirken; ARM’de (chromebook’larda) U-Boot (coreboot yükü olarak) sağlandığı söyleniyor. Libreboot 26.01 hakkında bilgi edinmek için sürüm duyurusunu inceleyebilirsiniz.
Libreboot 26.01 edinmek için aşağıdaki linklerden yararlanabilirsiniz.