Navigation

Archive | GNU/Linux

Ubuntu paket depoları

By on 25 Nisan 2020 in GNU/Linux İpuçları

Bilindiği gibi, Debian Türkiye Forum’un değerli bir üyesi, değerli arkadaşımız Vedat Kılıç; uzun zamandır kendine özgü ISO kalıpları hazırlıyor. Vedat, bunları kendisine ait olan gnulinuxfree.blogspot.com üzerinden yayımlıyor. Bilindiği gibi, daha geniş bir çevreye duyurulması amacıyla bu çalışmaları forum üzerinden ve buradan da sizlere duyurmaya çaba gösteriyoruz. Vedat, bugün, ” Ubuntu paket depoları” adıyla bir yazı yayımlamış. Size bu yazıyı da aktaralım istedik. Vedat şöyle başlamış yazısına: “Bilgisayarlarda kullanmak için yazılmış açık kaynak kodlu yazılımlar, GNU/Linux dağıtımların kendi depolarında barındırılır. Bir yazılım kuracağımız zaman doğrudan bu depolardan indirir kurarız. Ubuntu’da bu depolar Main, Restricted, Universe, Multiverse adında dörde ayrılmıştır. Main ve Restricted depolarında barındırılan paketleri Ubuntu günceller ve beş yıl boyunca destekler. Universe, Multiverse depoları ise telif hakkı, kapalı kaynak kodlu olması gibi nedenlerden dolayı desteklenmez ama isteyen sorumluluk kendine ait olmak şartıyla bu depolardaki paketleri kurabilir.”

Continue Reading →


.”Ubuntu’da depo adresleri /etc/apt/sources.list dosyasına kaydedilir, kurulum komutu verildiğinde komut doğrudan bu dosyaya bakarak davranış gösterir. sources.list dosyasında bir satır örneği aşağıdaki gibidir.

deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic main restricted
Bu satırın sonuna ana (main) ve kısıtlı (restricted) desteklenen depolar eklenmiştir. Desteklenen ve desteklenmeyen depoları eklemek veya çıkarmak için satırın sonuna depo adlarını yazmanız veya yazılmışsa silmeniz gerekecektir. Örneğin, 18.04 sürümün sources.list içeriği alttaki gibidir.”

deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic main restricted
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic main restricted
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic-updates main restricted
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic-updates main restricted
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic universe
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic universe
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic-updates universe
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic-updates universe
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic multiverse
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic multiverse
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic-updates multiverse
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic-updates multiverse
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic-backports main restricted universe multiverse
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic-backports main restricted universe multiverse
deb http://archive.canonical.com/ubuntu bionic partner
# deb-src http://archive.canonical.com/ubuntu bionic partner
deb http://security.ubuntu.com/ubuntu bionic-security main restricted
# deb-src http://security.ubuntu.com/ubuntu bionic-security main restricted
deb http://security.ubuntu.com/ubuntu bionic-security universe
# deb-src http://security.ubuntu.com/ubuntu bionic-security universe
deb http://security.ubuntu.com/ubuntu bionic-security multiverse
# deb-src http://security.ubuntu.com/ubuntu bionic-security multiverse

“Bu da Ubuntu 20.04 sürümün sources.list içeriği.”

deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal main restricted
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal main restricted
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal-updates main restricted
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal-updates main restricted
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal universe
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal universe
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal-updates universe
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal-updates universe
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal multiverse
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal multiverse
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal-updates multiverse
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal-updates multiverse
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal-backports main restricted universe multiverse
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal-backports main restricted universe multiverse
deb http://archive.canonical.com/ubuntu focal partner
# deb-src http://archive.canonical.com/ubuntu focal partner
deb http://security.ubuntu.com/ubuntu focal-security main restricted
# deb-src http://security.ubuntu.com/ubuntu focal-security main restricted
deb http://security.ubuntu.com/ubuntu focal-security universe
# deb-src http://security.ubuntu.com/ubuntu focal-security universe
deb http://security.ubuntu.com/ubuntu focal-security multiverse
# deb-src http://security.ubuntu.com/ubuntu focal-security multiverse

“Depo listesinin farkındaysanız aynı depo olmasına rağmen dört paket türü için ayrı satır kullanılmıştır. Satırları kare # karakteriyle kapatabilir veya açabilirsiniz. Komut kullandığınızda kapalı satırlar yok sayılacaktır. Çok gerekli değilse Universe, Multiverse depolar tercih edilmemelidir. Sistemin kararlılığını riske sokmamak adına her sürümün deposu bir başka sürüm için kullanılmamalıdır. sources.list dosyası güncellenmeden paket kurulumu yapılmamalıdır. sources.list dosyası alttaki komutla güncellenir.”

sudo apt update

“Sistem güncellemesi yapılmadan paket kurulumu yapılmamalıdır. Sistem alttaki komutla güncellenir.”

sudo apt upgrade

“Paket kurulumu ise alttaki komutla yapılır.”

sudo apt install paket-adı

“Ubuntu’nun kendi deposunda bulunmayan ancak PPA adını taşıyan harici depolar da bulunuyor. PPA depolarında bulunan yazılımlar Ubuntu geliştiricileri tarafından test edilmemiş ve onlardan alakasız yazılımlardır. Bu depolardaki yazılımlar yazanın kendi test deneyimiyle sınırlıdır. Genelde iyi çalışsalar da sistemle çakışma riski taşırlar. Bu nedenle PPA depolarından kurulan yazılımlar sistemle uyumu kontrol edilmelidir. Yazılımı kurmadan ve kurduktan sonra uçbirime gireceğiniz top komutu ile farkı görebilirsiniz. PPA depolarını sisteme eklemek için uçbirime yazılımın depo adresi ve anahtarı girilir. Depo adresi ve anahtar girildiğinde uçbirim bir hata uyarısı vermezse dahi yazılımın güncellenmemiş olması, bağımlılıklarının kaldırılmış olması gibi nedenlerden yazılımı kuramayabilirsiniz, kursanız dahi çalışmayabilir. Böyle bir durumda çok fazla risk almaktansa önce alttaki komutla paketi kaldırın.”

sudo apt purge paket-adı

Ardından eklediğiniz depoyu kaldırın.
Eklediğiniz depoyu kaldırmak için eklemiş olduğunuz deponun arasına –remove komutunu ekleyeceğiz.
Örneğin şöyle bir depo eklediğinizi varsayalım.

sudo add-apt-repository ppa:mozillateam/ppa

Bu depoyu kaldırmak için şöyle yapacağız.

sudo add-apt-repository --remove ppa:mozillateam/ppa

“Depolarla ilgili ne yaparsak yapalım öncesinde veya sonrasında sudo apt update komutuyla liste güncellenmelidir. Ayrıca PPA deposu eklendiğinde /etc/apt dizininde .save uzantılı dosyalar oluşur. Uçbirim bu dosyalar için uyarı verir, bu uyarılar önemsiz olmakla birlikte yeni kullanıcıda rahatsızlık oluşturur. Bu dosyaları alttaki komutlarla silebilirsiniz.”

sudo rm -r /etc/apt/*.save
sudo rm -r /etc/apt/sources.list.d/*.save

“GNU/Linux ortamında paket depoları sistem üzerinde önemli etkiye sahiptir. Deyim yerindeyse, temiz depo temiz sistem demektir. Bu nedenle siz de sisteminizin daha sağlıklı ve kararlı çalışması için depoya önem verin ve temiz tutmaya çalışın.”

gnulinuxfree.blogspot.com

0

Ubuntu 20.04 LTS “Focal Fossa”ya nasıl yükseltme yapılır?

By on 25 Nisan 2020 in GNU/Linux İpuçları

Bilindiği gibi, Ubuntu 19.10 bu yıl Temmuz ayında ömrünün sonuna ulaşmış olacak. Bu nedenle, artık, herhangi bir destek alamayacak. Öyleyse, bir Ubuntu 19.10 veya Ubuntu 18.04 LTS kullanıcıysanız, yeni Ubuntu 20.04 LTS “Focal Fossa”ya yükseltme yapmayı düşünebilirsiniz. Zira, sonuç itibariyle Nisan 2018’de duyurulan Ubuntu 18.04 LTS’nin ömrü de gelecek yılın Nisan ayında dolacak. Bu yazıda, Ubuntu 19.10 veya Ubuntu 18.04 LTS’den Ubuntu 20.04 LTS “Focal Fossa”ya nasıl yükseltme yapılır, bunu ele alacağız. Ubuntu 20.04 LTS’ye yükseltme yapmadan önce yükselteceğiniz Ubuntu 19.10 veya Ubuntu 18.04 LTS’nin tamamen güncel olduğuna emin olmalısınız.

Continue Reading →

Sisteminizin tamamen güncel olduğundan emin olmak için terminalden aşağıdaki komutları çalıştırın.

sudo apt update
sudo apt upgrade
sudo apt dist-upgrade

Son olarak, aşağıdaki komutu çalıştırarak artık gerekli olmayan tüm paketleri kaldırabilirsiniz.
sudo apt autoremove

Ancak eğer 32-bit bir Ubuntu sürümü kullanıyorsanız, Ubuntu 20.04 LTS’ye yükseltme yapamazsınız. Çünkü, hatırlarsanız, Ubuntu 19.10 (Eoan Ermine) ile Ubuntu’nun 32 bit sistem mimarisi desteği kesildi. Canonical, Ubuntu sürümleri arasında geçiş yapmak için basit bir yöntem geliştirmiş bulunuyor. Bunun için kullanıcının güncelleme yöneticisi yardımcı programını yüklemesi gerekir. Terminalde aşağıdaki komutu çalıştırarak güncelleme yöneticisi yardımcı programını yükleyebilirsiniz. 

sudo apt install update-manager-core

Başarılı bir yüklemeden sonra artık Ubuntu yükseltme yardımcı programını çalıştırabilirsiniz.

sudo do-release-upgrade

“Yeni sürüm bulunamadı” biçiminde bir uyarıyla karşılaşırsanız, endişelenmeyin. Bunun nedeni Ubuntu 18.04 LTS’den 20.04 LTS’ye doğrudan yükseltmenin 2020’nin Temmuz ayı sonlarına kadar kullanılamayacak olmasıdır. Böyle olduysa aşağıdaki komutu çalıştırarak bir zorunlu yükseltme gerçekleştirebilirsiniz.

sudo do-release-upgrade -d

“Geliştirme sürümüne yükseltme yalnızca en son desteklenen sürümden edinilebilir gibi bir uyarı alırsanız, o vakit biraz çaba göstermeniz gerekiyor. 

sudo nano /etc/update-manager/release-upgrades

komutuyla release-upgrades dosyasını açınız.

Resimde görüldüğü gibi LTS satırının başındaki “#” işaretini silin ki satır çalışır hale gelsin. Kaydedip çıkın ve sonra işlemi tekrar edin.

Bir diğer çözüm ise önce Ubuntu 18.04’ü Ubuntu 19.10’a, sonra Ubuntu 20.04’e yükseltmektir.

sudo do-release-upgrade

komutu verildiğinde sistem, Ubuntu 19.10 sürümüne geçirilecektir. Ondan sonra, 20.04 LTS’ye yükseltme adımlarını uygulayabilirsiniz. Kolay gelsin.

0

Ubuntu 20.10’un kod adı “Groovy Gorilla” olacak

By on 25 Nisan 2020 in GNU/Linux

Focal Fossa kod adlı 20.04 LTS (uzun süreli destek) sürümü henüz duyurulmuş bulunan Ubuntu’nun bir sonraki büyük sürümü 20.10 üzerinde çalışmalar hemen başladı. Eskiden yeni Ubuntu sürümlerinin kod adları Mark Shuttleworth tarafından açıklanırdı ama bu durum değişmiş gibi görünüyor. Zira Ubuntu 20.10’un kod adının “Groovy Gorilla” olacağı Ubuntu ekibi tarafından seslendirilmeye başlanmış bulunuyor. Sözgelimi Ubuntu geliştiricisi Iain Laney, Groovy Gorilla sürüm programından söz etti. Alan Pope de aynı konuya cevap verdi. Martin Wimpress ise Groovy Gorilla sürüm notları için bir şablon oluşturdu. Bu arada, Ubuntu 20.10 için de iki Ubuntu test haftası etkinliğinin planlandığını belirtelim. Ubuntu test haftası etkinlikleri Temmuz ve Eylül aylarında yapılacak. Ubuntu 20.10’un beta sürümünün 1 Ekim’de, final sürümünün ise 22 Ekim’de yayınlanması planlanıyor.

Continue Reading →

Yeni sürümün, GNOME 3.38 masaüstü ortamı ve yaklaşan Linux çekirdeği 5.8 ile birlikte geleceği düşünülüyor. Bu arada, Ubuntu 18.04 LTS (Bionic Beaver) veya Ubuntu 19.10 (Eoan Ermine) kullanıcılarının sistemlerini en kısa zamanda Ubuntu 20.04 LTS’ye (Focal Fossa) yükseltmeleri öneriliyor. Konu hakkında daha ayrıntılı bilgi edinmek için Marius Nestor’un “Ubuntu 20.10 “Groovy Gorilla” Is Slated for Release on October 22” başlıklı yazısını ya da Michael Larabel’in “Ubuntu 20.10 Might Be The ‘Groovy Gorilla'” başlıklı yazısını inceleyebilirsiniz.

0

IPFire 2.25 – Core Update 144 çıktı

By on 25 Nisan 2020 in GNU/Linux

IPFire 2.25 – Core Update 144 çıktı, diyoruz çünkü; başta ipfire.org ve blog.ipfire.org olmak üzere, hiçbir IPFire sitesi çalışmıyor. Kolay kurulum ve kullanım konusuna odaklanmış olan ve üst düzey güvenlik bakımından oldukça titiz bir GNU/Linux dağıtımı olan, güvenlik duvarları ve yönlendiriciler göz önünde bulundurularak tasarlanmış ve kolay uzaktan yönetim için web tabanlı bir arayüze sahip olan IPFire‘in 2.25 – Core Update 144 sürümü çıktı ama IPFire sunucuları çalışmadığı için, şu anda hazırlanan ISO’ları dahi indirip kullanmak mümkün değil. IPFire’in güvenliğini büyük ölçüde artıran birçok özellikle birlikte geldiği biliniyor. Tespit edilen hataların Bugzilla‘ya rapor edilmesinin beklendiğini de hatırlatalım. IPFire sunucuları çalışmaya başladığı zaman IPFire 2.25 – Core Update 144 sürüm duyurusunu burada bulabilirsiniz. Şu an için fandomfare.com üzerinde yayımlanan duyuruyu inceleyebilirsiniz.

Continue Reading →

Tahmin edileceği gibi fandomfare.com üzerinde de alternatif bir indirme linki verilmemiş. Bu nedenle, IPFire sunucuları çalışmaya başladığında, IPFire 2.25 – Core Update 144 ISO’larını aşağıdaki linkten edinebileceğinizi belirtelim.

0

Ubuntu Budgie 20.04 LTS duyuruldu

By on 24 Nisan 2020 in GNU/Linux

Uzun süreli bir destek (LTS) sürüm olan Ubuntu‘nun Focal Fossa kod adlı 20.04 sürümünün Ubuntu Budgie versiyonu, David Mohammed tarafından duyuruldu. Öncelikle Lubuntu, Kubuntu, Ubuntu, Ubuntu MATE, Ubuntu Kylin ve Xubuntu versiyonları duyurulan 20.04 LTS sürümünün Ubuntu Budgie versiyonu da böylelikle kullanıma sunulmuş oldu. Ubuntu ailesinin resmi bir versiyonu olarak ikinci uzun süreli destek (LTS) sürümü olan yeni versiyonu duyurmaktan mutluluk duyduklarını söyleyen Mohammed; 9 ay boyunca desteklenen normal sürümlerden farklı olarak, uzun süreli destek (LTS) sürümünün üç yıl boyunca desteklendiğini hatırlattı. Solus projesi tarafından geliştirilen Budgie masaüstü ortamının 10.5.1 sürümünü içeren sistem; Nisan 2018’de 18.04 LTS sürümünden bu yana yayınlanan çeşitli geliştirmeleri, düzeltmeleri ve optimizasyonları bir araya getiriyor. Ayrıca, temeldeki Ubuntu depolarına yapılan yüzlerce kararlılık, hata düzeltmeleri ve optimizasyonları da sistemin artıları arasında. Ubuntu Budgie 20.04 LTS hakkında ayrıntılı bilgi edinmek için sürüm duyurusunu ya da sürüm notlarını inceleyebilirsiniz.

Continue Reading →

Ubuntu Budgie 20.04 LTS edinmek için aşağıdaki linklerden yararlanabilirsiniz.

0

Xubuntu 20.04 LTS duyuruldu

By on 24 Nisan 2020 in GNU/Linux

Uzun süreli bir destek (LTS) sürüm olan Ubuntu‘nun Focal Fossa kod adlı 20.04 sürümünün Xubuntu versiyonu, Yousuf Philips tarafından duyuruldu. Öncelikle Lubuntu, Kubuntu, Ubuntu, Ubuntu MATE ve Ubuntu Kylin versiyonları duyurulan 20.04 LTS sürümünün Xubuntu versiyonu da böylelikle kullanıma sunulmuş oldu. Xubuntu ekibinin, Xubuntu 20.04’ü duyurmaktan mutluluk duyduğunu söyleyen Philips; bunun, bir uzun süreli destek (LTS) sürümü olduğunu ve Nisan 2023’e kadar üç yıl boyunca destekleneceğini hatırlattı. Sisteme varsayılan Greybird temasını tamamlayan yepyeni bir karanlık tema olan Greybird-dark’ın eklendiğini söyleyen Philips; Xfce 4.14 masaüstü ortamıyla gelen sistemin, 5.4 Linux çekirdeği üzerine yapılandırılmış olduğunu hatırlattı. AMD grafik kartı kullanan kullanıcıların önemli grafik sorunları yaşayabileceğini belirten Philips; bu nedenle, bu yılın ilk güncellemesi olacak olan 20.04.1 sürümüne kadar beklemelerinin daha uygun olacağını ifade etti. Xubuntu 20.04 LTS hakkında ayrıntılı bilgi edinmek için sürüm duyurusunu ya da sürüm notlarını inceleyebilirsiniz.

Continue Reading →

Xubuntu 20.04 LTS edinmek için aşağıdaki linklerden yararlanabilirsiniz.

0

Ubuntu Kylin 20.04 LTS duyuruldu

By on 24 Nisan 2020 in GNU/Linux

Uzun süreli bir destek (LTS) sürüm olan Ubuntu‘nun Focal Fossa kod adlı 20.04 sürümünün Ubuntu Kylin versiyonu duyuruldu. Çin’deki kullanıcılar için özelleştirilmiş resmi bir Ubuntu sürümü olan Ubuntu Kylin 20.04 LTS, UKUI masaüstü ortamının (MATE’nin bir çatalı) güncellenmiş bir sürümüyle geliyor. Öncelikle Lubuntu, Kubuntu, Ubuntu ve Ubuntu MATE versiyonları duyurulan 20.04 LTS sürümünün Ubuntu Kylin versiyonu da böylelikle kullanıma sunulmuş oldu. Ubuntu Kylin’in Focal Fossa kod adlı 20.04 sürümü, 3 yıl boyunca desteklenecek. Ubuntu Kylin 20.04 LTS, yeni UKUI 3.0 masaüstü ortam önizlemesi ile birlikte geliyor, x86 ve arm64 mimarilerini destekliyor ve 4K HD ekran efektini ve uygulama bileşeni kararlılığını daha da optimize ediyor. Ubuntu Kylin 20.04 LTS hakkında ayrıntılı bilgi edinmek için Çince veya İngilizce sürüm notlarını inceleyebilirsiniz.

Continue Reading →

Ubuntu Kylin 20.04 LTS edinmek için aşağıdaki linklerden yararlanabilirsiniz.

2