European Organization for Nuclear Research (Avrupa Nükleer Araştırma Örgütü) ya da European Laboratory for Particle Physics (Avrupa Parçacık Fiziği Laboratuvarı) olarak bilinen, 1954 yılında kurulan ve uluslararası işbirliğinin en önemli örneklerinden biri haline gelen CERN; Fransa-İsviçre sınırındaki Cenevre’nin batı banliyösü Meyrin’de yer alıyor. 25 üye devletten oluşan kurum içinde, Avrupa dışında bulunan tek tam üye İsrail’dir. CERN’in ana işlevi, yüksek enerjili fizik araştırmaları için gerekli parçacık hızlandırıcıları ve diğer altyapıyı sağlamak olarak biliniyor. Kurum içinde, dünyanın en büyük ve en yüksek enerjili parçacık çarpıştırıcısı olan büyük Hadron çarpıştırıcısı (LHC) bulunuyor. Meyrin’deki ana tesis, öncelikle deneylerden gelen verileri depolamak ve analiz etmek ve olayları simüle etmek için kullanılan büyük bir bilgi işlem tesisine ev sahipliği yapıyor. CERN’in aynı zamanda dünya çapında ağ’ın (World Wide Web) doğduğu yer olduğu söyleniyor. İşte CERN, endüstriyel bilgisayarlarını ve gömülü sistemlerini Debian 13 “Trixie”ye taşıyor ve yıl sonuna kadar 2200’den fazla cihazın bu sisteme geçmesi hedefleniyor. Debian’ın duyurduğu konuyu, MiniDebConf Winterthur 2026‘da CERN mühendisleri Federico Vaga ve Nikos Tsipinakis duyurdu. Yani kurum, 2026 yılının sonuna kadar hızlandırıcı altyapısındaki 2200’den fazla endüstriyel bilgisayar ve gömülü sistemin Debian 13 “Trixie” ile çalışmasını sağlayacak büyük bir GNU/Linux geçişi gerçekleştiriyor.
Hızlandırıcı kontrol altyapısının yaklaşık 43 kilometrekarelik bir alanı kapsadığı belirtilen kurumda, şu anda yaklaşık 17.000 cihaza bağlı 2200 bilgisayar bulunuyor ve bu sayı artmaya devam ediyor. Bu makineler, CERN’in hızlandırıcı kompleksini çalıştıran altyapının bir parçası olup, ekipmanlara yakın konumda bulunuyor ve tesis genelindeki donanımlarla arayüz oluşturuyor. CERN’in uzun bir GNU/Linux geçmişi var. Önce Red Hat ekosistemini birkaç nesil boyunca takip eden, Red Hat Enterprise Linux 5 ve 6 ile birlikte Scientific Linux’tan, daha sonra RHEL 7 ve 8 nesilleriyle CentOS’a geçen CERN; CentOS’un yön değiştirmesi ve geleneksel CentOS Linux modelinin erken sona ermesi nedeniyle endüstriyel bilgisayarlarını ve gömülü sistemlerini Debian 13 “Trixie”ye taşımaya karar verdi. Daha fazla ayrıntı için Winterthur MiniDebConf’ta verilen konuyla ilgili konuşmayı izleyebilirsiniz.