Tag Archives | Debian Türkiye Forum

illedelinux Xfcebox sürümü güncellendi

Bilindiği gibi, Debian Türkiye Forum’un değerli bir üyesi, değerli arkadaşımız Vedat Kılıç; uzun zamandır kendine özgü ISO kalıpları hazırlıyor. Vedat, bunları kendisine ait olan gnulinuxfree.blogspot.com üzerinden yayımlıyor. Bilindiği gibi, daha geniş bir çevreye duyurulması amacıyla bu çalışmaları forum üzerinden ve buradan da sizlere duyurmaya çaba gösteriyoruz. Vedat Kılıç‘ın en son yazdığı “illedelinux Xfcebox sürümü güncellendi” haberi, Kılıç‘ın Xfce ile Openbox birleşiminden uyarladığım farklı bir oturum olan Xfcebox’ı güncellediğini müjdeliyor. Kılıç, şöyle başlıyor yazısına: “Önceki sürümden bilindiği gibi Xfcebox, Xfce ile Openbox birleşiminden uyarladığım farklı bir oturum. Başka bir örneği olmayan bu oturumu kullanışlılığından dolayı mümkün olduğunca güncellemeye ve sürdürmeye kararlıyım.

Continue Reading →

Geri bildirimler ve kendi bulduğum bazı küçük hatalar nedeniyle baştan sona yenilendi. Bazı paketler kaldırılırken bazı yeni paketler eklendi. Farklı ikon temalardan uyarladığım üç farklı renge sahip ikon temayı varsayılan yaptım. Transmission yerine bu defa qbittorent’i tercih ettim. Favoriler adında hızlı kullanım için özel bir işlem uyarladım ve onu alttaki rıhtım bara ekledim. Kendi uyarladığım araçları, bazı yönetim araçları ve Xfce yönetim araçlarını sekmeli tek pencerede toparladım, onu da alttaki rıhtımbara ekledim. En çok uğraşmam gereken kısım ise aynı zamanda bu sürümün en baştaki özelliği olan Openbox ile Xfce oturumunu birbiriyle entegre etmek oldu. Kendi uyarladığım “Üçüncü taraf yazılımlar” aracındaki bütün yazılımların kurulumu tek tek denenerek yeniden düzenlendi. Üçüncü taraf yazılım aracında Virtulbox, Xnconvert, Xdm, Wine, Nvidia, Woeusb, Steam, Discord gibi daha bir çok yazılım tek tık ile kurulabilir durumda. Budgie, KDE Plasma, Gnome gibi farklı masaüstü denemek isteyenler için Masaüstü kur aracı da eklendi. Dünya televizyonlarını izlemek ve video oynatmak için Celluloid video oynatıcısını varsayılan yaptım. ISO yazdırmak için Mintstick aracının yanısıra ISO dosyalarını sağ tık ile yazdırmak için de ayrı bir özellik yaptım. Dosya yöneticisi sağ tık menüye uyarladığım diğer özellikler şunlardır: ISO dosyalarının hash bilgilerini öğrenme, istenen resmi sağ tık ile arkaplan yapma, bulunan dizinde uçbirimi açma, kısayol dosyalarını masaüstüne gönderme ve kısayol dosyalarını ayrıca rıhtımbarda bulunan hızlı penceredeki favorilere ekleme. Klasik ve canlı oturumda Calamares ile iki tane kurucu bulunuyor. Bu sistemde su komutunu kaldırdım, sudo ve kendi uyarladığım gnusu kullanılıyor. gnusu istenen öğeyi root olarak çalıştırdığı gibi aynı zamanda su komutu yerine geçer. gnusu için daha pratik olması amacıyla “Root olarak çalıştır” aracı yaptım. Kendi uyarladığım daha başka özel uygulamaların hepsi “illedelinux araçları” adıyla rıhtımbarda bulunuyor. Diğer kurulu paketlerin bazıları ise şunlardır: Gufw, Grub Customizer, Onboard, Synaptic, Arandr ve Xfce temel araçları.

Debian Stable non-free tabanıyla oluşturulan, adını Xfcebox yaptığım bu güncelleme sürümünü deneyin ve geri bildirimde bulunmaktan çekinmeyin. 

Buradan indirin: illedelinux-debian-xfcebox

gnulinuxfree.blogspot.com

1

illedelinux Debian JWM kullanıma hazır

Bilindiği gibi, Debian Türkiye Forum’un değerli bir üyesi, değerli arkadaşımız Vedat Kılıç; uzun zamandır kendine özgü ISO kalıpları hazırlıyor. Vedat, bunları kendisine ait olan gnulinuxfree.blogspot.com üzerinden yayımlıyor. Bilindiği gibi, daha geniş bir çevreye duyurulması amacıyla bu çalışmaları forum üzerinden ve buradan da sizlere duyurmaya çaba gösteriyoruz. Vedat Kılıç‘ın en son yazdığı “illedelinux Debian JWM kullanıma hazır” haberi, bir köşeye atılmış, en zayıf, en eski, 500 MB RAM’e sahip bilgisayarlarda dahi çalışan bir sistem inşa ettiğini haber veriyor. Kılıç: “Bir yandan zayıf bilgisayarlara yaşam verirken diğer yandan maddi durumu elverişli olmayanlara katkıda bulunmaktır. Ne derece ihtiyaç olduğunu bilmiyorum ama her bilgisayarın bir kaç yıl içinde eskidiği düşünülürse ihtiyaç var gibi görünüyor. İhtiyaç varsa zaten eski, zayıf bilgisayarlara yaşam kaynağı olacaktır, ihtiyaç yoksa da bu derece hafif bir dağıtım arşiv olarak kalacaktır.” diye açıklıyor durumu.

Continue Reading →

Vedat Kılıç‘ın verdiği sistem temel bilgileri şöyle:

İlledelinux Debian JWM temel bilgileri
Taban= Debian Stable (Debian Buster 10.6 non-free)
İşlemci mimarisi= 64 Bit
DE= JWM session
WM= JWM
ISO boyutu= 1.2 GB
Kurulu diskteki boyutu= 6 GB
Siklet= Hafif
İkon tema= Clarity
Sistem teması= Adapta
Kurucu= Klasik Debian kurucusu
ISO sistem türü= Canlı
Kullanıcı kategorisi= Yeni, orta, deneyimli
Boşta Ram kullanımı= 135 MB
Giriş yöneticisi= Lightdm
Çekirdek (kernel)= 4.19.0-12-amd64
Sistem genel özellikleri
Bu yapı tamamen çok hafif olarak tasarlandı, temel yazılımlar ve temel ihtiyaç olabilecek paketlerden ibaret. Sistemin kullanım alanı bir pencere yöneticisi doğasına uygun olarak tamamen kendi özelleştirmemle gerçekleşti. Bütün özelleştirmeler xdgmenumaker ile kendi uyarladığım sistem menüsünde toplandı.
Müzik çalar ve video oynatıcı çok hafif olduğundan dolayı her ikisi yine kendi uyarlamam, harici program yok. Bir müzik dosyası veya bir video dosyası sağ tık ile dinlenebilir ve oynatılabilir şekilde entegre ettim. Kendi entegre ettiğim oynatıcılar 7 ila 10 MB Ram kullanıyor.
Sistemde kurulu paketler Lxterminal, Pcmanfm, Xarchiver, Leafpad, Gmrun Network Manager, Pulseaudio, Chromium, Scrot, Gpicview ve Volumeicon’dan ibarettir.
Bu kısıtlı paketlere rağmen bütün sürücüler, bütün firmware yazılımlar kurulu durumdadır.
Bu sistem için tam otuz tane web tarayıcı test edildi, hatasız ve sistemi en az kullandığı için Chromium varsayılan yapıldı. Diğer kurulu paketler yine en hafif olanlardan seçildi ve test edilerek sisteme uyarlandı.
Sistem menüsüne eklediğim özellikler
Menünün ana arayüzünde hızlı kullanım için terminal, dosya yöneticisi, metin editörü, web browser, komut çalıştırıcı ve kurulu uygulamalar bulunuyor. Menünün ara yüzünde çıkış kombinasyonu, klavye kullanım bilgileri ve JWM Tools adında çeşitli işlemler gören uygulamalar bulunuyor.
Sistemin hafifliğine dayalı olarak ağ yöneticisi ve ses kontrolünü aç/kapa şeklinde kullanıcı tercihine bıraktım. Klavyeden çeşitli şekilde resim çekebilir, ses kontrolü yapılabilir, bilgiler menüde verilmiştir.
JWM’yi özelleştirmek için bütün gerekli dosyalar yine menüye eklendi, özelleştirme işlemi el ile (manuel) yapılmaktadır.
Bu sistemde arka planda zorunlu temel servisler dışında hiç bir şey çalışmaz, tamamen saf haliyle çalışmaktadır. Tabi bu da çok hafif çalışmamızın bir gereği olduğunu hatırlatayım.
İnşa etmiş olduğum bu hafif sistemin temelleri yıllar öncesinden atıldığı için ISO çalışması dışında ve paket olarak web tarayıcı dışında pek zorluk çekmedim sayılır. Bu sistemin bir başka yararlı tarafı da diğer sistemlerde bayılan, ağırlaşan oyun gibi uygulamaların daha rahat çalışağıdır.
Ayrıca bu sistemi eski ve yeni makinemde yıllardır kendim kullandığım bilgisini de vereyim.
Eski, zayıf makineler için yararlı olacağını umduğum bu kalıbı deneyin, hata varsa geri bildirimde bulunun, malumunuz gelişim için geri bildirimin çok önemli bir yeri var.
Son olarak tekrar hatırlatayım, 500 MB RAM ve üzeri olan bütün makinelerde kullanabilirsiniz.
Buradan indirin
Buradan Penguene Dikkat nickli arkadaşımızın hazırlamış olduğu kurulum videosunu izleyebilirsiniz.
Diğer görseller
Sistem başlangıcında öğe çalıştırmak için uyarladığım Startup adlı araç.

Sistemin kullandığı Ram oranı, 12 MB resimde görülen System Monitor aracı kullanıyor, sistemin kullandığı Ram oranı 135 MB’dir.

Kendi uyarladığım video oynatıcı görüntüsü, kontrol bilgileri pencerenin üzerindedir.
Dosya yöneticisi Pcmanfm
Yine kendi uyarladığım müzik çalar aerodinamik görüntüsü.
1

Debian Buster sürümüne Virtualbox nasıl kurulur?

Bilindiği gibi, Debian Türkiye Forum’un değerli bir üyesi, değerli arkadaşımız Vedat Kılıç; uzun zamandır kendine özgü ISO kalıpları hazırlıyor. Vedat, bunları kendisine ait olan gnulinuxfree.blogspot.com üzerinden yayımlıyor. Bilindiği gibi, daha geniş bir çevreye duyurulması amacıyla bu çalışmaları forum üzerinden ve buradan da sizlere duyurmaya çaba gösteriyoruz. Vedat Kılıç‘ın en son yazdığı “Debian Buster sürümüne Virtualbox nasıl kurulur?” başlıklı yazı, eminim sizinle bir biçimde alakalı olcaktır. Bu nedenle, yazıyı buraya da almayı uygun gördük. Kılıç, yazısına şu şekilde başlıyor: “Virtualbox geliştiricilerine birlikte çalışma önerisinde bulunan Debian geliştiricileri olumsuz yanıt alınca güvenlik açısından ve haklı olarak Virtualbox yazılımını Debian’ın ana deposundan kaldırdılar. Bu da doğal olarak Debian Stable tabanıyla uyuşma riski taşımasıyla birlikte kurulum için bildiğimiz yöntemler de işe yaramadı. Alternatif yazılımlar ise benim hiç hoşuma gitmedi, sanal makineden ziyade işkence makineleri desem herhalde yeridir. Kimine onlarca komut giriyorsun iso kalıbını beğenmiyor, kiminin penceresi var ortada kendisi yok. Bu yüzden yine en iyi seçenek şimdilik Virtualbox olarak görünüyor. Sizin de sanal makine ihtiyacınız varsa ve Virtualbox diyorsanız, zar-zor ve deneme-yanılma ile bulduğum yönteme başlayalım.

Continue Reading →

Önce uçbirimi açın, mousepad yerine kullandığınız metin editörü adını yazın ve alttaki komutla sources.list dosyasını açın.

sudo mousepad /etc/apt/sources.list

Açılan dosyada geçen her satırın sonuna alttaki örnekte olduğu gibi contrib non-free yazılarını ekleyin, dosyayı kaydedin ve pencereleri kapatın.
deb http://deb.debian.org/debian/ buster main contrib non-free
#deb-src http://deb.debian.org/debian/ buster main contrib non-free
deb http://security.debian.org/debian-security buster/updates main contrib non-free
#deb-src http://security.debian.org/debian-security buster/updates main contrib non-free
deb http://deb.debian.org/debian/ buster-updates main contrib non-free
#deb-src http://deb.debian.org/debian/ buster-updates main contrib non-free

Ardından uçbirime açın, alttaki komutla root olun.
sudo -i

Virtualbox kurulumu için ayrıca işi kolaylaştırdım, komutları uçbirime tek tek girmek yerine alttaki komutu hepsini bir defa uçbirime girmenizle Virtualbox kurulacaktır.

sh -c "wget -q https://www.virtualbox.org/download/oracle_vbox_2016.asc -O- | sudo apt-key add - ; wget -q https://www.virtualbox.org/download/oracle_vbox.asc -O- | sudo apt-key add - ; echo 'deb [arch=amd64] https://download.virtualbox.org/virtualbox/debian buster contrib' | sudo tee /etc/apt/sources.list.d/virtualbox.list ; sudo apt-get update ; sudo apt-get install virtualbox-6.1 -y ; echo 'y' | sudo apt install -f"

Bu komuttan sonra hemen çalıştırırsanız sisteme tam entegre olmadığı için hata uyarısı verebilir, bu yüzden bilgisayarı yeniden başlatın. Debian Buster sürümüne Virtualbox kurulum işlemi bu kadar, aynı şekilde defalarca kurdum, hiç birinde sorun yaşamadım, umarım siz de sorun yaşamadan kullanırsınız.

gnulinuxfree.blogspot.com

0

Pek bilinmeyen altı tane web browser

Bilindiği gibi, Debian Türkiye Forum’un değerli bir üyesi, değerli arkadaşımız Vedat Kılıç; uzun zamandır kendine özgü ISO kalıpları hazırlıyor. Vedat, bunları kendisine ait olan gnulinuxfree.blogspot.com üzerinden yayımlıyor. Bilindiği gibi, daha geniş bir çevreye duyurulması amacıyla bu çalışmaları forum üzerinden ve buradan da sizlere duyurmaya çaba gösteriyoruz. Vedat Kılıç‘ın en son yazdığı “Pek bilinmeyen altı tane web browser” adlı yazı, bu kez farklı, bir o kadar da ilginç bir konu içeriyor. Bu nedenle, bu yazıyı da sizlere aktarmak istedim. Dostumuz yazısına şöyle başlıyor: “GNU/Linux için yapılmış ama henüz dağıtım depolarına girmemiş 7 tane farklı web tarayıcıyı ile tanışacağız. Bu tarayıcıların kimisi muhtemelen zaman içinde depolara girecek, kimisi belki hiç giremeden durdurulacak, o kadarını bilemeyiz ama en azından yenilik adına onlara göz atmakta fayda var.

Continue Reading →

Sielo web browser

Resimde görülen tarayıcının adı Sielo, bir Fransız tarafından geliştirilmiş, Chromium tabanlı, bir kaç dile sahip, henüz Türkçe yok, AppImage paketi olarak paylaşılıyor. AppImage bütün bağımlılıkları kendi içinde olan, üzerine çift tıklamayla çalışan yeni tür kurulmadan çalışan portable paket prensibine dayanıyor. Kurulmadan ve USB’den çalışıyor olması bir çoklarının tercihi olsa da dosya içeriği görülmediği için temel geliştiricilerin bazıları tarafından şiddetle eleştiriliyor ve desteklenmiyor. Lakin konumuz bu olmadığı için burayı geçiyoruz. Dünyaya açılan pencere de denilen web browserler içinde Sielo browserin arayüzü dünyayı gezen pencereye benziyor. Neredeyse bütün tuşları istenen yere taşınabiliyor. Örneğin resimde görülen yuvarlak daire aslında yan panel ama hem yerini hem şeklini değiştirebiliyorsunuz. Bu panel imleci takip ediyor, imleç hangi sayfadaysa anında o sayfaya geçiyor. Resimde bir kısmı görüldüğü gibi sayısız sekmeleri ve sayfaları arayüze döşeyebiliyorsunuz, bunun için sekmeleri istediğiniz bölgeye sürüklemeniz yetiyor. Sielo browserde ayrıca bukelamun gibi her bölgesine, arkaplanına veya sayfalara istediğiniz rengi verebiliyorsunuz. Kendinden reklam engelleyici özelliği de bulunuyor. Sielo browser tamamen hızlı, görsel ve pratik kullanım üzerine geliştirilmiş. Görselliği ve pratik kullanmayı sevenler için denemeye değer. Resmi web sitesi ve indirme adresi: Sielo Browser

 Dissenter web browser

Dissenter browser, Brave browserin birebir kopyası. Hızlılığa, güvenliğe ve tarayıcı arayüzünden mesajlaşmaya ağırlık verilmiş
Chrome eklentileri eklenebiliyor, Türkçe ve görevini iyi yapıyor. Dissenter geliştiricinin anlatımını okuyalım.
‘Dissenter nedir?
Dissenter, reklamverenler için değil, İnsanlar için oluşturulmuş açık kaynaklı bir web tarayıcısıdır. Dissenter, tek tek URL’ler etrafında konuşmalar düzenler ve üzerinde herkesin yorum bırakabileceği genel bir kare oluşturur. Dissenter tarayıcısı, varsayılan olarak reklamları ve izleyicileri engeller, böylece web’de gezinme deneyiminizi geleneksel web tarayıcılarından çok daha hızlı hale getirir. Dissenter, geçişi henüz yapmaya hazır değilseniz ve genel yorum sistemimizi diğer tarayıcılarda test etmek istemeniz durumunda, diğer tarayıcılar için de bir uzantı sunar.’  Buradan indirin: Dissenter Browser

Naver Whale  web browser

Bu tarayıcıyı Koreliler inşa etmiş, güzel bir hedefe sahip. Tarayıcının temelini yükledikten sonra içeriğini yani temel yapısını kendine göre özelleştiriyorsun. API sayfası var, kişisel bütün özelleştirmeler oradan yapılıyor. Sayısız gönüllülerin katılımıyla şekilleniyor, yani siz kurduğunuzda ne görüyorsanız sizin gibi kullanıcıların yaptıklarını görmüş oluyorsunuz. Herkesin katıldığı bir blog sayfası var, herkes önerilerini, görüşlerini ve tarayıcıya yaptığı işlemleri orada paylaşıyor, en çok beğenilenler ana sayfanın en üstünde teşhir ediliyor. Bu tarayıcıdan şikayetin olduğunda muhatabın yine kendin oluyorsun, sorununu blog sayfasında paylaştığında binlerce kullanıcının önerisiyle karşılaşıyorsun. Chromium tabanlı, Chrome eklentileri eklenebiliyor, önemli yerleri Türkçe. Buradan indir: Naver Whale browser

OhHai web browser

OhHai tarayıcı sıfırdan inşa edilmiş, istendiği kadar sekmelerle çalışabilmek amacıyla yapılmış. Bütün sekmeleri yan tarafta tutuyor, ileri-geri alma, yer imine ekleme, yenileme ve yeni sekme açma özelliklerinden ibaret. Şimdilik başka özellik taşımıyor, lakin sorunsuz çalışan ve sade bir tarayıcı isteyenler için iyi bir tercih olabilir. Buradan indirin: OhHai browser

Spez web browser

Spez browser gelişmiş bir tarayıcı olmakla birlikte Epiphany tarayıcının zarif görünümlü bir çatalı. Geliştirici şöyle tanımlamış.
‘Güçlü gizlilik ayarları, basit inteface ve gerçekten güvenilir bir şekilde internette gezinmenizi sağlayan adblock özelliklerine sahip, özgürlüğünüz ve gizliliğiniz için güçlü web tarayıcısı. Web’in özel, sade, temiz, güzel bir görünümünü arıyorsanız, bu sizin için bir tarayıcıdır.’ Buradan indirin: Spez browser

Youtube Music

Bir de sizlere farklı bir tarayıcı tanıtayım, bu tarayıcı internette gezmek için değil, Youtube sitesinde gezmek için. Youtube arayüzünü kendine göre müthiş geliştirmiş, videoları kendi penceresinde ve harici pencerede oynatabiliyor. Bir sanatçıya veya videoya ait ne varsa tarihine, resimlerine kadar bütün bilgileri getiriyor ve sunu şeklinde gösteriyor. Yıllara göre, türe göre ve yerli-yabancı sanatçılara göre kategori oluşturuyor, böylece tercih ve kullanım daha pratik oluyor. Kendi kitaplığını oluşturabiliyor, yorumda ve paylaşımda bulunabiliyorsun. Reklam engelleyici, kısıtlı mod, geçmişi temizleme gibi özelliklere sahip.

Ayrıca AppImage formatlı olduğu için kurmadan kullanabilirsiniz, bunun için indirdiğiniz AppImage dosyasına çift tıklamanız yeterli. Buradan indirin: Youtube Music

0

Gdebi nasıl çalışır?

Bilindiği gibi, Debian Türkiye Forum’un değerli bir üyesi, değerli arkadaşımız Vedat Kılıç; uzun zamandır kendine özgü ISO kalıpları hazırlıyor. Vedat, bunları kendisine ait olan gnulinuxfree.blogspot.com üzerinden yayımlıyor. Bilindiği gibi, daha geniş bir çevreye duyurulması amacıyla bu çalışmaları forum üzerinden ve buradan da sizlere duyurmaya çaba gösteriyoruz. Vedat Kılıç‘ın en son yazdığı “Gdebi nasıl çalışır?” yazısı yeni bir ISO tanıtımı değil ama konu ilgi çekici olduğu için buraya aktarmayı gerekli gördük. Sözlerine; “Debian ve Ubuntu son sürümlerinde paket kurucu Gdebi yazılımı çalışmıyor. Aylardır beklememe rağmen bu sorunu bir türlü gidermediler. Ben de Gdebi ile paket kurulumu için başka bir çözüm buldum. Gdebi sizde de çalışmıyorsa alttaki iki işleme başlayalım.” diye başlayan arkadaşımız, aşağıdaki gibi devam ediyor.

Continue Reading →

Birinci işlem
1- Dosya yöneticinizi açın, ctrl-h tuşları ile gizlileri görünür yapın.
2- .config dizininde bulunan mimeapps.list dosyasını metin editörü ile açın.
3- Bu satırın  [Added Associations] hemen altına alttaki satırı kopyalayıp yapıştırın.

application/vnd.debian.binary-package=gdebi.desktop;userapp-Gdebi ile kur-ABCDEF.desktop;

4- Aynı dosyada bu satırın [Default Applications] hemen altına alttaki satırı kopyalayıp yapıştırın.

application/vnd.debian.binary-package=userapp-Gdebi ile kur-ABCDEF.desktop

5- Dosyayı kaydedin ve kapatın.

İkinci işlem

1- Alttakini bir metin editörüne kopyalayıp, yapıştırın.

[Desktop Entry]
Encoding=UTF-8
Version=1.0
Type=Application
NoDisplay=true
Exec=sh -c “pkexec /usr/bin/gdebi-gtk %f”
Name=Gdebi ile kur
Comment=Gdebi ile kur için özel tanım
Icon=debian

2- Bu dosyanın adı için alttaki satırı kopyalayın yapıştırın, adı aynen böyle olsun.

userapp-Gdebi ile kur-ABCDEF.desktop

3- Bu dosyayı /home/kullanıcı-adınız/.local/share/applications dizinine taşıyın.

Hepsi bu kadar, kurmak istediğiniz bir Deb paketine sağ tıkladığınızda alttaki gibi görünecektir.
Gdebi paket kurucu yerine Gdebi ile kur seçeneğinden kurabilirsiniz.

gnulinuxfree.blogspot.com

0

Ubuntu paket depoları

Bilindiği gibi, Debian Türkiye Forum’un değerli bir üyesi, değerli arkadaşımız Vedat Kılıç; uzun zamandır kendine özgü ISO kalıpları hazırlıyor. Vedat, bunları kendisine ait olan gnulinuxfree.blogspot.com üzerinden yayımlıyor. Bilindiği gibi, daha geniş bir çevreye duyurulması amacıyla bu çalışmaları forum üzerinden ve buradan da sizlere duyurmaya çaba gösteriyoruz. Vedat, bugün, ” Ubuntu paket depoları” adıyla bir yazı yayımlamış. Size bu yazıyı da aktaralım istedik. Vedat şöyle başlamış yazısına: “Bilgisayarlarda kullanmak için yazılmış açık kaynak kodlu yazılımlar, GNU/Linux dağıtımların kendi depolarında barındırılır. Bir yazılım kuracağımız zaman doğrudan bu depolardan indirir kurarız. Ubuntu’da bu depolar Main, Restricted, Universe, Multiverse adında dörde ayrılmıştır. Main ve Restricted depolarında barındırılan paketleri Ubuntu günceller ve beş yıl boyunca destekler. Universe, Multiverse depoları ise telif hakkı, kapalı kaynak kodlu olması gibi nedenlerden dolayı desteklenmez ama isteyen sorumluluk kendine ait olmak şartıyla bu depolardaki paketleri kurabilir.

Continue Reading →


.”Ubuntu’da depo adresleri /etc/apt/sources.list dosyasına kaydedilir, kurulum komutu verildiğinde komut doğrudan bu dosyaya bakarak davranış gösterir. sources.list dosyasında bir satır örneği aşağıdaki gibidir.

deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic main restricted
Bu satırın sonuna ana (main) ve kısıtlı (restricted) desteklenen depolar eklenmiştir. Desteklenen ve desteklenmeyen depoları eklemek veya çıkarmak için satırın sonuna depo adlarını yazmanız veya yazılmışsa silmeniz gerekecektir. Örneğin, 18.04 sürümün sources.list içeriği alttaki gibidir.

deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic main restricted
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic main restricted
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic-updates main restricted
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic-updates main restricted
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic universe
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic universe
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic-updates universe
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic-updates universe
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic multiverse
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic multiverse
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic-updates multiverse
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic-updates multiverse
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic-backports main restricted universe multiverse
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic-backports main restricted universe multiverse
deb http://archive.canonical.com/ubuntu bionic partner
# deb-src http://archive.canonical.com/ubuntu bionic partner
deb http://security.ubuntu.com/ubuntu bionic-security main restricted
# deb-src http://security.ubuntu.com/ubuntu bionic-security main restricted
deb http://security.ubuntu.com/ubuntu bionic-security universe
# deb-src http://security.ubuntu.com/ubuntu bionic-security universe
deb http://security.ubuntu.com/ubuntu bionic-security multiverse
# deb-src http://security.ubuntu.com/ubuntu bionic-security multiverse

Bu da Ubuntu 20.04 sürümün sources.list içeriği.

deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal main restricted
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal main restricted
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal-updates main restricted
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal-updates main restricted
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal universe
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal universe
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal-updates universe
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal-updates universe
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal multiverse
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal multiverse
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal-updates multiverse
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal-updates multiverse
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal-backports main restricted universe multiverse
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal-backports main restricted universe multiverse
deb http://archive.canonical.com/ubuntu focal partner
# deb-src http://archive.canonical.com/ubuntu focal partner
deb http://security.ubuntu.com/ubuntu focal-security main restricted
# deb-src http://security.ubuntu.com/ubuntu focal-security main restricted
deb http://security.ubuntu.com/ubuntu focal-security universe
# deb-src http://security.ubuntu.com/ubuntu focal-security universe
deb http://security.ubuntu.com/ubuntu focal-security multiverse
# deb-src http://security.ubuntu.com/ubuntu focal-security multiverse

Depo listesinin farkındaysanız aynı depo olmasına rağmen dört paket türü için ayrı satır kullanılmıştır. Satırları kare # karakteriyle kapatabilir veya açabilirsiniz. Komut kullandığınızda kapalı satırlar yok sayılacaktır. Çok gerekli değilse Universe, Multiverse depolar tercih edilmemelidir. Sistemin kararlılığını riske sokmamak adına her sürümün deposu bir başka sürüm için kullanılmamalıdır. sources.list dosyası güncellenmeden paket kurulumu yapılmamalıdır. sources.list dosyası alttaki komutla güncellenir.

sudo apt update

Sistem güncellemesi yapılmadan paket kurulumu yapılmamalıdır. Sistem alttaki komutla güncellenir.

sudo apt upgrade

Paket kurulumu ise alttaki komutla yapılır.”

sudo apt install paket-adı

Ubuntu’nun kendi deposunda bulunmayan ancak PPA adını taşıyan harici depolar da bulunuyor. PPA depolarında bulunan yazılımlar Ubuntu geliştiricileri tarafından test edilmemiş ve onlardan alakasız yazılımlardır. Bu depolardaki yazılımlar yazanın kendi test deneyimiyle sınırlıdır. Genelde iyi çalışsalar da sistemle çakışma riski taşırlar. Bu nedenle PPA depolarından kurulan yazılımlar sistemle uyumu kontrol edilmelidir. Yazılımı kurmadan ve kurduktan sonra uçbirime gireceğiniz top komutu ile farkı görebilirsiniz. PPA depolarını sisteme eklemek için uçbirime yazılımın depo adresi ve anahtarı girilir. Depo adresi ve anahtar girildiğinde uçbirim bir hata uyarısı vermezse dahi yazılımın güncellenmemiş olması, bağımlılıklarının kaldırılmış olması gibi nedenlerden yazılımı kuramayabilirsiniz, kursanız dahi çalışmayabilir. Böyle bir durumda çok fazla risk almaktansa önce alttaki komutla paketi kaldırın.

sudo apt purge paket-adı

Ardından eklediğiniz depoyu kaldırın.
Eklediğiniz depoyu kaldırmak için eklemiş olduğunuz deponun arasına –remove komutunu ekleyeceğiz.
Örneğin şöyle bir depo eklediğinizi varsayalım.

sudo add-apt-repository ppa:mozillateam/ppa

Bu depoyu kaldırmak için şöyle yapacağız.

sudo add-apt-repository --remove ppa:mozillateam/ppa

Depolarla ilgili ne yaparsak yapalım öncesinde veya sonrasında sudo apt update komutuyla liste güncellenmelidir. Ayrıca PPA deposu eklendiğinde /etc/apt dizininde .save uzantılı dosyalar oluşur. Uçbirim bu dosyalar için uyarı verir, bu uyarılar önemsiz olmakla birlikte yeni kullanıcıda rahatsızlık oluşturur. Bu dosyaları alttaki komutlarla silebilirsiniz.

sudo rm -r /etc/apt/*.save
sudo rm -r /etc/apt/sources.list.d/*.save

GNU/Linux ortamında paket depoları sistem üzerinde önemli etkiye sahiptir. Deyim yerindeyse, temiz depo temiz sistem demektir. Bu nedenle siz de sisteminizin daha sağlıklı ve kararlı çalışması için depoya önem verin ve temiz tutmaya çalışın.

gnulinuxfree.blogspot.com

0

İlledelinux Debian Full ve Simple

Bilindiği gibi, Debian Türkiye Forum’un değerli bir üyesi, değerli arkadaşımız Vedat Kılıç; uzun zamandır kendine özgü ISO kalıpları hazırlıyor. Vedat, bunları kendisine ait olan gnulinuxfree.blogspot.com üzerinden yayımlıyor. Bilindiği gibi, daha geniş bir çevreye duyurulması amacıyla bu çalışmaları forum üzerinden ve buradan da sizlere duyurmaya çaba gösteriyoruz. Vedat Kılıç‘ın en son yazdığı “İlledelinux Debian Full ve Simple” başlıklı yazı şöyle başlıyor: “Genel görüş üzerine İlledelinux Debian Full ve İlledelinux Debian Simple adında iki ayrı kalıp inşa ettim. Full olanda genelin kullandığı paketlerin hepsi yüklü, simple olan ise temel yazılımlar dışında hiç bir şey yüklü değil. İsteyen hiç uğraşmadan full oturumu tercih eder isteyen simple kalıp ile kendi oturumunu kendisi yapar. Her iki çalışmada Paket Kur ve kendim uyarladığım diğer özellikler eklenmiş durumda. Kendim uyarladığım özellikleri GNU başlığıyla sistem menüsünde 4 farklı sekmede toparladım.

Continue Reading →

Aynı sekmeleri hızlı kullanım için Dockbar’a da ekledim. Full olan ortalama 450 MB ram kullanır, simple olan ise ortalama 200 MB ram kullanır. Burada kurulu paketleri vermem pek gerekmiyor, kurulu paket listesinde hepsi yazıyor ama en azından belli başlı olanları belirtmekte yarar var: Bluetooth, Bleachbit, Catfish, Cheese, Chromium, Deluge, Evince, Gparted, Gnome Screenshot, Grub Customizer, Gthumb, Mintstick, Onboard, Pidgin, Plank, Screenfetch, Smplayer, Synaptic, Uget gibi paketler full kalıpta kurulu durumda. Sisteme uyarlamış olduğum bazı özelliklere kısaca değineyim. Sistemi kurduktan sonra ilk iş olarak, alttaki resimde iki adet ok işareti ile belirtmiş olduğum araçları kullanın. Biri sistem güncellemesi için, diğeri ise sistemi optimize etmek için. Sistem güncelleme aracını her gün kullanın, diğer aracı ise ilk kurulumda mutlaka kullanın ve diğer zamanlarda sadece sistemde sorun olduğunda kullanın. Önemli olduğu için ilk sıraya bunu aldım.


Sistem menüsü görseli.

Özel uygulamalar listesi sekmesi.

200’e yakın TV izleme görseli.

600’e yakın yerel radyo dinleme görseli. Radyo dinlerken pencerenin kalabalık yapmaması için panele gizleyebilirsiniz.

Paker Kur görseli, batuny arkadaşımızın önerisi üzerine Google Haritaları ekledim, isteyen tek tık ile kurabilir. Ayrıca hatırlatmakta fayda var, Paket Kur’da bulunan Google Haritalar ve bir-iki yazılım daha kapalı kaynak kodludur, sorumluluk kuran kişiye aittir.

gnusu için bu aracı yaptım, bu araçla istediğiniz uygulamayı root olarak çalıştırabilirsiniz. Ancak bilmediğiniz bir şeyleri çalıştırırken dikkatli olmanızı öneririm.

Sisteme dil yöneticisi aracını da ekledim, farklı dillere geçiş için çok işe yarar.

Farklı masaüstü deneyi yaşamak isteyenler için kolay kurulum aracı.

Bu araçla sistemdeki dizin renklerini tek tıkla değiştirebilirsiniz.

Add launcher aracı sistemde kısayol yapmak için, bu araçla yaptığınız kısayollar hem masaüstüne hem sistem menüsüne eklenir.

Bu araç tahminim çok işinize yarayacaktır. Bu aracın görevi, sistemde çalışan-çalışmayan-tetikte bekleyen servisleri, sistem açılış süresi, hangi servisin ne kadar sürede açıldığı ve sistem bilgisinin tamamını veren dört sekmeden oluşuyor. Servisleri komutla yönetmeniz için arayüze gerekli komutları yazdım ve ayrıca aracın altında bulunan Service Manager tuşuyla açılan pencerede işlemi komutsuz olarak da uygulayabilirsiniz. Ancak söz konusu servis olduğu için ne yaptığınızı bilmeniz gerekiyor, öyle denk gele oynamamanızı öneririm.

Bu basit araç bir çok ağ komutlarını vermektedir. Bununla ağ ile ilgili bir çok bilgiyi öğrenebilirsiniz.

Sisteme uyarladığım sağ tık özelliği sayesinde arka plan resimlerini tek tık ile değiştirebilirsiniz.

Web browser sekmesinda VPN, TV, Radyo, HTML kod-test, HTML, not defteri gibi özellikler bulunuyor.

Sosyal sekmesi, çeşitli sosyal sitelere hızlı ulaşım için.

Tam ekran ile açılan kurulu uygulamalar penceresi, kimisi hızlı kullanım için bunu tercih edebilir.

Farklı bir çıkış penceresi.

Açılışta çalışmasını istediğiniz öğeleri eklemek veya kaldırmak için yararlı bir araç.

Kurulumu tamamlamış olduğunu bildiren kurucu Calamares görseli.

Sistemde kurulu yazılımlar listesi ve iso kalıplarını buradan indirin.
İlledelinux Debian Full ve Simple

gnulinuxfree.blogspot.com

2