Kubuntu tabanlı ve KDE Plasma masaüstü ortamına sahip Brezilya kökenli bir GNU/Linux dağıtımı dağıtımı olan Br OS’un 13.0 sürümü duyuruldu. Bunun, Debian GNU/Linux kararlı sürümü temeli üzerine inşa edilmiş olduğu söyleniyor. Bu sürümün, Debian ekibinden iki yıl daha LTS desteğiyle Aralık 2026’ya kadar destekleneceği ifade ediliyor. KDE Plasma 6.3.6 masaüstü ortamıyla gelen yeni sürüm, 6.12.41 Linux çekirdeği üzerine yapılandırılmış bulunuyor. Ana grafik sunucusu olarak Wayland ve alternatif grafik sunucusu olarak Xorg ile birlikte gelen yeni sürüm, QT 6.13 içeriyor. Br OS, Discover uygulama mağazasında Flathub deposu aracılığıyla yerel Flatpak desteğinin yanı sıra, özgür olmayan depoları da destekliyor. Br OS 13.0 hakkında bilgi edinmek için sürüm notlarını ya da download sayfasını inceleyebilirsiniz. Continue Reading →
Tag Archives | GNU/Linux
SparkyLinux için yeni bir araç: RapidRAW
Adobe Lightroom®’a modern ve yüksek performanslı bir alternatif olan RapidRAW; performans düşünülerek tasarlanmış, güzel, tahribatsız ve GPU hızlandırmalı bir RAW görüntü düzenleyici olarak tanımlanıyor. Windows, macOS ve GNU/Linux için hafif bir pakette (20 MB’ın altında) basit ve güzel bir düzenleme deneyimi sunan yazılımda; tüm görüntü ayarlamalarının, hızlı geri bildirim için özel bir WGSL gölgelendiricisi kullanılarak GPU üzerinde işlendiği belirtilirken, mükemmel kontrol için geleneksel fırça, doğrusal ve radyal maskelerle birleştirildiği ifade ediliyor. Metin komutlarıyla nesnelerin kaldırıldığı veya yeni öğeler eklendiği belirtilirken, her düzenlemenin, isteğe bağlı bir ComfyUI arka ucu tarafından desteklenen tahribatsız bir yama katmanı oluşturduğu söyleniyor. Rawler sayesinde çok çeşitli RAW kamera formatlarının desteklendiği belirtiliyor. Tüm düzenlemeler .rrdata uzantılı bir yan dosyada saklanıyor ve orijinal görüntüler bozulmuyor. GNU AGPL 3 ile lisanslanmış özgür bir yazılım olan RapidRAW, şu an için SparkyLinux 8/9 amd64/arm64 kullanıcıları için kullanıma sokuluyor. pavroo’nun bu konudaki duyurusunu burada bulabilirsiniz.
sudo apt update
sudo apt install rapid-rawQt 6.9.2 çıktı
Uygulamaların oluşturulmasına hız kazandırmak için tasarlanmış araçlar, masaüstü ortamları, gömülü ve mobil aygıtlar için kullanıcı arabirimleri içeren yetkin geliştirme platformu olan Qt’nin 6.9.2 sürümü çıktı. Qt 6.9.2’nin yayınlandığına ilişkin herhangi bir resmi sürüm duyurusu yapılmamış olduğu için sürüm hakkında net ve açık fikirler edinemiyoruz. Mevcut kurulumun bakım aracıyla güncellenebileceğini veya Qt çevrimiçi yükleyici kullanılarak sıfırdan yüklenebileceğini hatırlatmak istiyoruz.
GNU Parallel 20250822 “Петропавловск” duyuruldu
Bir veya daha fazla bilgisayar kullanarak işleri paralel olarak yürütmek için bir kabuk aracı olarak kullanılan GNU Parallel‘in “Петропавловск” kod adlı 20250822 sürümü, Ole Tange tarafından duyuruldu. Tange; GNU parallel’in çeşitli hata düzeltmeleri ve man sayfası güncellemeleriyle gelen yeni sürümünde, yeni özellik bulunmadığını ifade etti. GPLv3 lisansı altında kullanıma sunulan GNU Parallel; GNU/Linux ve diğer Unix benzeri işletim sistemleri için komut satırında çalıştırılan bir yardımcı programdır ve kabuk betiklerini paralel olarak yürütür. Perl programlama diliyle Ole Tange tarafından yazılan GNU Parallel; özgür bir yazılımdır. GNU Parallel 20250822 “Петропавловск” hakkında bilgi edinmek için sürüm duyurusunu inceleyebilirsiniz.
Podman Quadlet’leri doğrudan komut satırı arayüzüne (CLI) entegre ediyor
Açık kaynaklı bir kapsayıcı, pod ve kapsayıcı kalıp yönetim motoru olan Podman‘ın 5.6.0 sürümü, yalnızca bir hafta önce duyurulmuştu, hatırlarsanız. Hatırlanacağı gibi, sürümü tanıtırken, Quadlet .pod birimlerinin artık iki yeni anahtarı destekler olduğunu, Quadlet .image birimlerinin artık görüntü için çekme politikasını belirlemek üzere yeni bir anahtar olan Policy=’yi desteklediğini söylemiştik. Podman desktop yazılımının, Podman’ın Windows, MacOS ve GNU/Linux’ta Podman’ı (ve diğer konteyner motorlarını) kurmayı ve kullanmayı kolaylaştıran grafiksel uygulama olduğunu hatırlatmıştık. Ama bu kadar değil, Podman, artık Quadlet’leri doğrudan komut satırı arayüzüne (CLI) de entegre ediyor. Böylece, Podman’ın artık yerel Quadlet komutlarını içerdiği ve bildirimsel kapsayıcı ve hizmet yönetimini doğrudan komut satırı arayüzünden (CLI) kolaylaştırdığı söyleniyor. Yani, en son güncellemesiyle Quadlet yönetiminin, doğrudan Podman’ın içinde birinci sınıf bir vatandaş haline geldiği görülüyor.Yeni Podman quadlet komut paketi, her şeyi tek bir tutarlı ve birleşik iş akışına getiriyor.
Bilindiği gibi, Qudalet’ler, GNU/Linux sistemlerde (systemd aracılığıyla) kapsayıcıları, kapsülleri, ağları veya birimleri otomatik olarak nasıl çalıştıracağını söyleyen özel yapılandırma dosyalarıdır. Her seferinde uzun podman run komutları yazmak yerine, tam olarak ne istediğinizi açıklayan bir .container, .pod, .network veya .volume dosyası oluşturmak mümkündür. Systemd, tıpkı normal Linux hizmetlerinde yaptığı gibi, bu kapsayıcıların başlatılmasını, durdurulmasını, yeniden başlatılmasını ve günlüğe kaydedilmesini üstlenir ve kapsayıcı yönetimini daha güvenilir ve müdahalesiz hale getirir. Quadlet’ler, yaklaşık 4.4 sürümünden beri Podman ekosisteminin bir parçası oldular ve kullanıcıların, yukarıda belirtilen yapılandırma dosyalarını systemd arama yollarına bırakarak kapsayıcıları systemd altında bildirimsel olarak yönetmelerine olanak tanıyorlar. Bu Quadlet’ler artık Podman’ın kendi CLI’sinde (podman quadlet install, podman quadlet list, podman quadlet print ve podman quadlet rm) yerel olarak bulunuyor; böylece artık dosyalar arasında geçiş yapmaya veya systemd ile manuel olarak uğraşmaya gerek kalmıyor. Daha fazla bilgi için resmi duyuruyu inceleyebilirsiniz.
Red Hat GNU/Linux sistemleri uyarlamalı olarak ayarlamak için TuneD 2.26’yı duyurdu
GNU/Linux için bir sistem ayarlama hizmeti olan TuneD‘nin 2.26.0 sürümü, GitHub üzerinden Jaroslav Škarvada tarafından duyuruldu. udev aygıt yöneticisini kullanarak bağlı cihazları izleyen ve sistem ayarlarını seçili bir profile göre ayarlayan TuneD‘nin yeni sürümünde, 2.26.0-rc.1 sürümünden bu yana önemli değişiklikler olmadığı belirtiliyor. sysfs_acpi_monitor’un varsayılan olarak etkinleştirildiği belirtilen bu sürümde, performans düşüşü için inotify izlemenin düzeltildiği söyleniyordu. inotify için sanal dosyalar belleğe sabitlenirken, örnek öncelik kalıtımı düzeltilmişti. cihaz kaldırma yarış durumu için düzeltmeler eklenirken, MMC (MultiMediaCard) aygıtları için destek eklendiği belirtiliyordu. Bu arada, profil silme betiği de düzeltilmişti. sysctl, sysfs veya çekirdek önyükleme komut satırı parametreleri gibi çeşitli yapılandırma türlerini destekleyen ve bunları eklenti mimarisine entegre eden yazılım, cihazların anında takılmasını destekliyor ve komut satırından veya D-Bus üzerinden kontrol edilebiliyor. TuneD 2.26.0 hakkında ayrıntılı bilgi edinmek için sürümler sayfasını inceleyebilirsiniz.
Linux 34 yaşında
1991’de Helsinki Üniversitesi‘nden Linus Benedict Torvalds daha sonra Linux çekirdeği haline gelecek bir yazılımı yazmaya başlamıştı. Torvalds; bunu, 25 Ağustos 1991’de comp.os.minix’te aşağıda görebileceğiniz kısa bir mesaj ile duyurdu. Ve artık Linux 34. yaşını kutluyor. Doğum günün kutlu olsun Linux! 34 yıl önce Torvalds; Nisan ayından bu yana devam eden geliştirme sürecinin ardından, artık hazır olduğunu ve geliştirdiği sistemle ilgili geri bildirimde bulunulmasını istediğini söylüyordu. Unix’e fikirsel ve teknik anlamda atıfta bulunarak geliştirilmiş açık kaynak kodlu, özgür ve ücretsiz bir işletim sistemi çekirdeği olan Linux; 5 Ekim 1991’de Linux 0.02 adıyla kullanıma sunuldu. Linux topluluğunda bazı kişiler, Linux’un doğum günü olarak 25 Ağustos’u değil, kullanıma sunulduğu tarih olan 5 Ekim’i kabul ediyor ve doğum gününü o gün kutluyor. Geniş bir donanım desteğine sahip olan Linux çekirdeği; sunucu bilgisayarlar, masaüstü ve dizüstü bilgisayarlar, iş istasyonları, akıllı telefonlar, yeni nesil TV’ler ve tabletler gibi hemen her platformda tam bir uyum içinde çalışabilir. Günümüzde Linux çekirdeğini kullanan GNU dağıtımları, büyük bir kitle tarafından genel olarak “Linux” adıyla anılmaktadır. Ancak, Özgür Yazılım Vakfı ve çeşitli özgür yazılım toplulukları, “GNU/Linux” tanımını tercih etmektedir.