Büyük ölçekli sistemlerde API’lere ve mikro hizmetlere gelen trafiği yönetmek, yönlendirmek ve güvenliğini sağlamak için kullanılan açık kaynaklı bir API ağ geçidi (API Gateway) olan Apache APISIX‘in 3.19.0 sürümü duyuruldu. Apache Yazılım Vakfı’nın (Apache Software Foundation) üst düzey projelerinden biri olan Apache APISIX; gücünü Nginx (OpenResty/Lua) web sunucusundan ve dağıtık yapılandırma deposu olarak etcd veritabanından alır. Rotaları ve yapılandırmaları değiştirmek için sistemi (veri düzlemini) yeniden başlatmaya gerek duymayan yazılım; her şeyi anlık ve dinamik olarak günceller. Milisaniyenin altında (genellikle 0.2ms – 5ms arası) düşük gecikme süreleri ve yüksek saniye başı istek (QPS) kapasitesi sunan Apache APISIX; kimlik doğrulama (Authentication), hız sınırlama (Rate Limiting), yük dengeleme (Load Balancing), devre kesici (Circuit Breaking) ve gözlemlenebilirlik (Observability) gibi ihtiyaçlar için 100’den fazla yerleşik eklenti barındırıyor. Lua’nın yanı sıra Java, Python ve Go gibi dillerle eklenti yazılmasına olanak tanıyan yazılım, büyük Dil Modelleri (LLM) ve yapay zeka uç noktaları için yerleşik bir yapay zeka proxy / ağ geçidi yeteneği taşır. Apache APISIX 3.19.0 hakkında bilgi edinmek için sürüm notlarını ya da GitHub sürümler sayfasını inceleyebilirsiniz.
Tag Archives | LLM
gedit metin editörünün 51.0 sürümü duyuruldu
1998 yılında, GNOME projesinin başlangıcında, bu masaüstü ortamıyla iyi bir entegrasyonla başlayan öğrenmesi kolay ve kullanımı rahat genel amaçlı bir metin editörü olan gedit‘in 51.0 sürümü duyuruldu. Basit notlar ve belgeler yazmak için kullanılabileceği gibi, yazılım geliştirme için yararlı olan daha gelişmiş özellikleri de etkinleştirebilmenin mümkün olduğu belirtilen gedit; GPL-2.0 veya sonrası ile lisans ile kullanıma sunuluyor. Daha önceki bir blog yazısı olan Nisan-Mayıs 2026 haberleri üzerinde, değişikliklerin çoğunun zaten ele alındığı hatırlatılıyor. Gedit’in hâlâ hayatta olduğu ve alternatif olarak kurulabileceği de hatırlatıldı ve Mayıs ayından bu yana ilerleme kaydedildiği, ancak bunların çoğunlukla arka planda yapılan değişiklikler olduğu, bazı iç bileşenlerin değiştirilmesi ve nihayetinde uygulamada daha büyük görünür değişiklikler yapılması için hazırlık çalışmaları olduğu ifade ediliyor. Hatırlanacağı gibi başlangıçta “eylemler, menüler ve araç çubukları kiti” anlamına gelen amtk; libgedit-amtk adıyla “günaydın araç kiti” oluyor. İlgi çekici bir diğer alanın ise, Wayland altında tamamen işlevsel hale getirilmesi için hâlâ değişikliklere ihtiyaç duyulan tamamlama çerçevesi olduğu belirtiliyor. gedit 51.0 hakkında bilgi edinmek için sürüm duyurusunu inceleyebilirsiniz.
Margine OS 20261004 çıktı
Değiştirilemez bir dosya sistemi, atomik güncellemeler, performans için optimize edilmiş CachyOS Linux çekirdeği, açık pencerelerin otomatik olarak döşenmesi ve Hyprland tarzı tuş atamaları ile GNOME masaüstü ve tescilli kodekler, donanım video hızlandırması ve dağıtımın varsayılan web tarayıcısında etkinleştirilmiş dijital haklar yönetimi (DRM) dahil olmak üzere eksiksiz bir medya yığını ile birlikte gelen Fedora Silverblue, Fedora Atomic ve Bluefin’den türetilmiş bir masaüstü GNU/Linux dağıtımı olan Margine OS‘nin 20261004 sürümü çıktı. Apache 2.0 Lisanslı olarak gelen ve GNOME masaüstü ortamını tercih eden Margine OS; ayrıca, çevrimdışı büyük dil modelleri (LLM) ile yerleşik yapay zeka özelliklerinin yanı sıra kapsamlı çevrimiçi ve çevrimdışı dokümantasyon da sunuyor. Margine OS’nin “önceden yüklenmiş paketlere sahip bir Fedora” olmadığı, önyükleme yapan bir OCI konteyner kalıbı olduğu belirtilirken, çalışan sistemin, bu kalıbın salt okunur bir kopyası olduğu ifade ediliyor.
Margine OS 20261004 edinmek için aşağıdaki linklerden yararlanabilirsiniz.
Margine OS 20260906 çıktı
Değiştirilemez bir dosya sistemi, atomik güncellemeler, performans için optimize edilmiş CachyOS Linux çekirdeği, açık pencerelerin otomatik olarak döşenmesi ve Hyprland tarzı tuş atamaları ile GNOME masaüstü ve tescilli kodekler, donanım video hızlandırması ve dağıtımın varsayılan web tarayıcısında etkinleştirilmiş dijital haklar yönetimi (DRM) dahil olmak üzere eksiksiz bir medya yığını ile birlikte gelen Fedora Silverblue, Fedora Atomic ve Bluefin’den türetilmiş bir masaüstü GNU/Linux dağıtımı olan Margine OS‘nin 20260906 sürümü çıktı. Apache 2.0 Lisanslı olarak gelen ve GNOME masaüstü ortamını tercih eden Margine OS; ayrıca, çevrimdışı büyük dil modelleri (LLM) ile yerleşik yapay zeka özelliklerinin yanı sıra kapsamlı çevrimiçi ve çevrimdışı dokümantasyon da sunuyor. Margine OS’nin “önceden yüklenmiş paketlere sahip bir Fedora” olmadığı, önyükleme yapan bir OCI konteyner kalıbı olduğu belirtilirken, çalışan sistemin, bu kalıbın salt okunur bir kopyası olduğu ifade ediliyor.
Margine OS 20260906 edinmek için aşağıdaki linklerden yararlanabilirsiniz.
Dr. Luis Falcon GNU Health’in üretken yapay zekaya hayır politikasını açıkladı
GNU Health kitabının yazarı ve GNU Solidario‘nun kurucusu İspanya’dan Dr. Luis Falcón, GNU Health’in üretken yapay zekaya kesinlikle hayır politikasına sahip olduğunu açıkladı. Bilindiği gibi, İspanyol bir bilgisayar bilimcisi, doktor ve özgür yazılım aktivisti olan Dr. Luis Falcón, 17 Ağustos 2025’te One World One Family misyonunun kurucusu Sri Madhusudan Sai‘den sağlık alanında One World One Family Humanitarian ödülünü almış, biz de bunu haber yapmıştık. Dr. Luis Falcón‘un, sosyal tıp, etik araştırma ve dünya çapında sağlık hizmetlerine erişilebilirliğin ilerlemesine yaptığı olağanüstü katkıları için onurlandırıldığı belirtilmişti. GNU Solidario’nun kurucusu ve Birleşmiş Milletler tarafından benimsenen, ödüllü bir sağlık bilgi sistemi olan GNU Health‘in yaratıcısı olan Dr. Luis Falcón’un, çalışmalarının, dünya çapındaki hastaneleri ve araştırma kurumlarını dönüştürdüğü ifade edilmişti. Açık kaynaklı inovasyon, şefkatli bakım modelleri ve zulümsüz, insan odaklı araştırma savunuculuğuyla Dr. Falcón’un, hem insanlığa hem de gezegene hizmet etmek için tıp, teknoloji ve etiği bir araya getirdiği belirtilirken; genomik, çevre sağlığı ve hassas tıbbı bütünleştirmeye olan bağlılığı, küresel sağlık için daha adil ve sürdürülebilir bir geleceğe yönelik çabalara ilham vermeye devam ettiği belirtilmişti. Dr. Falcón; sağlık eşitliğine olan bağlılığı, sağlık hizmetlerinin gerçekten etik, kapsayıcı ve herkes için erişilebilir olduğu bir gelecek için umut vermeye devam ettiğini gösteriyor. savannah.gnu.org üzerinden yazdığı “GNU Health strict No Generative Artificial Intelligence Policy” başlıklı yazı ile GNU Health davranış kurallarına, kesinlikle üretken yapay zekaya hayır politikasını eklediklerini açıklayan Dr. Falcón; GNU Health’in, insanlar tarafından ve insanlar için yapılmış bir sosyal proje olduğunu belirterek, üretken yapay zeka (GenAI)/büyük dil modelleri (LLM) tarafından oluşturulan hiçbir kodu, sanat eserini, incelemeyi, dokümantasyonu veya sorunu kabul etmediklerini söylüyor.
Dr. Luis Falcon; bunu şu şekilde açıklıyor:
- GenAI, doğa ana için kötüdür.
- GenAI, özellikle dezavantajlı ve marjinalleştirilmiş topluluklar içindir, insan hakları açısından kötüdür.
- GenAI, özgür yazılım ve özgür kültür toplulukları için kötüdür.
- GenAI sizin için zararlıdır.
Son olarak, GNU Health’in hem kişisel hem de toplumsal düzeyde kritik sağlık bilgilerini yönettiğini belirten Dr. Luis Falcon; her bir kod satırının ardında bir mantık olması gerektiğini söyledi. Sistemin bütünlüğünü ve güvenliğini tehlikeye atabilecek hataları en aza indirmek için ellerinden gelen tüm çabayı gösterdiklerini ve projeyi rastgele düşünen kişilerin ellerine bırakarak riske atma lüksüne sahip olmadıklarını söyledi. Bilgisayar biliminin sanatını ve bilimini insani bir erdem olarak korumalıyız diye konuşan Dr. Luis Falcon; GNU Health davranış kurallarının en güncel versiyonunun incelenebileceğini ifade etti. Dr. Luis Falcon‘un savannah.gnu.org üzerinden yazdığı yazıyı inceleyebilirsiniz.
OpenClaw 2.0 ya da 2026.8.1 duyuruldu
Mesajlaşma platformlarını ana kullanıcı arayüzü olarak kullanan, büyük dil modelleri (LLM‘ler) aracılığıyla görevleri yürütebilen, ücretsiz ve açık kaynaklı otonom bir yapay zeka ajanı olan ve MIT lisansı ile kullanıma sunulan OpenClaw‘ın 2.0 sürümü, Peter Steinberger tarafından duyuruldu. Aynı zamanda, 2026.8.1 adıyla da duyurulan yeni sürüm, daha kolay kurulum süreciyle geliyor. Bu güncelleme, mevcut ChatGPT veya Claude abonelikleri, API anahtarları ve yerel modeller de dahil olmak üzere bilgisayarda zaten kurulu olanları daha iyi tanıyarak OpenClaw kurulumlarını kolaylaştırmaya odaklanıyor. Görünür konuşma metnini tam kelimeler veya ifadelerle arayıp eşleşen bir sonuçtan ilgili mesajları yeniden açmayı sağlayan yeni sürüm; Apple ve Android istemcilerinde yerel oynatma kontrolleri ve video yüklemeleriyle, yüklemeler, oluşturulan yanıtlar, oynatma ve yeniden yüklemeler boyunca medyayı konuşmaya bağlı tutma olanağı sağlıyor. Peter Steinberger tarafından geliştirilen OpenClaw, ilk olarak Kasım 2025’te Warelay adı altında yayınlanmıştı. Daha sonra Moltbot adını alan yazılım için en son “OpenClaw”da karar kılındı. OpenClaw 2.0 bilgi edinmek için GitHub sürümler sayfasını ya da sürüm notlarını inceleyebilirsiniz.
GNU Compiler Collection (GCC), yapay zeka/LLM aracılığıyla yapılan önemli katkıları (test durumları hariç) reddetmeye karar verdi
GNU Projesi tarafından üretilen ve çeşitli programlama dillerini destekleyen bir derleyici sistemi olan ve genelde GCC olarak kısaltılan GNU Compiler Collection’ın yapay zeka/LLM aracılığıyla yapılan önemli katkıları (test durumları hariç) reddetmeye karar verdiği ifade ediliyor. GCC yönlendirme komitesi; GCC yapay zeka politikası çalışma grubunun önerdiği politikayı kabul ettiklerini açıklayarak, yapay zeka/LLM aracıları aracılığıyla yapılan “yasal olarak önemli” kod katkılarının bu açık kaynak derleyicisince kabul edilmeyeceğini belirtti. Yeni yapay zeka politikası dokümantasyonunu oluşturan ham HTML commit’ine buradan ulaşılabileceği belirtilirken, şimdilik, GNU derleyici koleksiyonu (GCC) politikası, LLM tarafından oluşturulan içeriği içeren veya LLM tarafından oluşturulan içerikten türetilen yasal olarak önemli katkıları reddetmeye karar verdiği açıklandı.
Ancak, GCC yöneticilerinin, herhangi bir katkı için olağan ön koşulları karşıladığı ve katkı açıkça işaretlendiği sürece, bir LLM tarafından oluşturulan yasal olarak önemsiz katkıları kabul etmekte serbest olduğu vurgulanıyor. İstisna olarak, GCC yöneticilerinin, tamamen veya kısmen bir LLM tarafından oluşturulan test durumlarına yönelik yasal olarak önemli katkıları kabul etmekte de serbest oldukları ifade ediliyor. Bunun, büyük ölçüde mevcut GNU’nun yapay zeka/LLM katkılarını engelleme politikalarıyla uyumlu olduğu belirtilirken, GCC paydaşlarının, bu politikayı 2027 yılının başlarında yeniden gözden geçirmeyi planladıkları söyleniyor.