Tag Archives | Vedat Kılıç

illedelinux Debian JWM kullanıma hazır

Bilindiği gibi, Debian Türkiye Forum’un değerli bir üyesi, değerli arkadaşımız Vedat Kılıç; uzun zamandır kendine özgü ISO kalıpları hazırlıyor. Vedat, bunları kendisine ait olan gnulinuxfree.blogspot.com üzerinden yayımlıyor. Bilindiği gibi, daha geniş bir çevreye duyurulması amacıyla bu çalışmaları forum üzerinden ve buradan da sizlere duyurmaya çaba gösteriyoruz. Vedat Kılıç‘ın en son yazdığı “illedelinux Debian JWM kullanıma hazır” haberi, bir köşeye atılmış, en zayıf, en eski, 500 MB RAM’e sahip bilgisayarlarda dahi çalışan bir sistem inşa ettiğini haber veriyor. Kılıç: “Bir yandan zayıf bilgisayarlara yaşam verirken diğer yandan maddi durumu elverişli olmayanlara katkıda bulunmaktır. Ne derece ihtiyaç olduğunu bilmiyorum ama her bilgisayarın bir kaç yıl içinde eskidiği düşünülürse ihtiyaç var gibi görünüyor. İhtiyaç varsa zaten eski, zayıf bilgisayarlara yaşam kaynağı olacaktır, ihtiyaç yoksa da bu derece hafif bir dağıtım arşiv olarak kalacaktır.” diye açıklıyor durumu.

Continue Reading →

Vedat Kılıç‘ın verdiği sistem temel bilgileri şöyle:

İlledelinux Debian JWM temel bilgileri
Taban= Debian Stable (Debian Buster 10.6 non-free)
İşlemci mimarisi= 64 Bit
DE= JWM session
WM= JWM
ISO boyutu= 1.2 GB
Kurulu diskteki boyutu= 6 GB
Siklet= Hafif
İkon tema= Clarity
Sistem teması= Adapta
Kurucu= Klasik Debian kurucusu
ISO sistem türü= Canlı
Kullanıcı kategorisi= Yeni, orta, deneyimli
Boşta Ram kullanımı= 135 MB
Giriş yöneticisi= Lightdm
Çekirdek (kernel)= 4.19.0-12-amd64
Sistem genel özellikleri
Bu yapı tamamen çok hafif olarak tasarlandı, temel yazılımlar ve temel ihtiyaç olabilecek paketlerden ibaret. Sistemin kullanım alanı bir pencere yöneticisi doğasına uygun olarak tamamen kendi özelleştirmemle gerçekleşti. Bütün özelleştirmeler xdgmenumaker ile kendi uyarladığım sistem menüsünde toplandı.
Müzik çalar ve video oynatıcı çok hafif olduğundan dolayı her ikisi yine kendi uyarlamam, harici program yok. Bir müzik dosyası veya bir video dosyası sağ tık ile dinlenebilir ve oynatılabilir şekilde entegre ettim. Kendi entegre ettiğim oynatıcılar 7 ila 10 MB Ram kullanıyor.
Sistemde kurulu paketler Lxterminal, Pcmanfm, Xarchiver, Leafpad, Gmrun Network Manager, Pulseaudio, Chromium, Scrot, Gpicview ve Volumeicon’dan ibarettir.
Bu kısıtlı paketlere rağmen bütün sürücüler, bütün firmware yazılımlar kurulu durumdadır.
Bu sistem için tam otuz tane web tarayıcı test edildi, hatasız ve sistemi en az kullandığı için Chromium varsayılan yapıldı. Diğer kurulu paketler yine en hafif olanlardan seçildi ve test edilerek sisteme uyarlandı.
Sistem menüsüne eklediğim özellikler
Menünün ana arayüzünde hızlı kullanım için terminal, dosya yöneticisi, metin editörü, web browser, komut çalıştırıcı ve kurulu uygulamalar bulunuyor. Menünün ara yüzünde çıkış kombinasyonu, klavye kullanım bilgileri ve JWM Tools adında çeşitli işlemler gören uygulamalar bulunuyor.
Sistemin hafifliğine dayalı olarak ağ yöneticisi ve ses kontrolünü aç/kapa şeklinde kullanıcı tercihine bıraktım. Klavyeden çeşitli şekilde resim çekebilir, ses kontrolü yapılabilir, bilgiler menüde verilmiştir.
JWM’yi özelleştirmek için bütün gerekli dosyalar yine menüye eklendi, özelleştirme işlemi el ile (manuel) yapılmaktadır.
Bu sistemde arka planda zorunlu temel servisler dışında hiç bir şey çalışmaz, tamamen saf haliyle çalışmaktadır. Tabi bu da çok hafif çalışmamızın bir gereği olduğunu hatırlatayım.
İnşa etmiş olduğum bu hafif sistemin temelleri yıllar öncesinden atıldığı için ISO çalışması dışında ve paket olarak web tarayıcı dışında pek zorluk çekmedim sayılır. Bu sistemin bir başka yararlı tarafı da diğer sistemlerde bayılan, ağırlaşan oyun gibi uygulamaların daha rahat çalışağıdır.
Ayrıca bu sistemi eski ve yeni makinemde yıllardır kendim kullandığım bilgisini de vereyim.
Eski, zayıf makineler için yararlı olacağını umduğum bu kalıbı deneyin, hata varsa geri bildirimde bulunun, malumunuz gelişim için geri bildirimin çok önemli bir yeri var.
Son olarak tekrar hatırlatayım, 500 MB RAM ve üzeri olan bütün makinelerde kullanabilirsiniz.
Buradan indirin
Buradan Penguene Dikkat nickli arkadaşımızın hazırlamış olduğu kurulum videosunu izleyebilirsiniz.
Diğer görseller
Sistem başlangıcında öğe çalıştırmak için uyarladığım Startup adlı araç.

Sistemin kullandığı Ram oranı, 12 MB resimde görülen System Monitor aracı kullanıyor, sistemin kullandığı Ram oranı 135 MB’dir.

Kendi uyarladığım video oynatıcı görüntüsü, kontrol bilgileri pencerenin üzerindedir.
Dosya yöneticisi Pcmanfm
Yine kendi uyarladığım müzik çalar aerodinamik görüntüsü.
1

Debian’da qemu’yu GUI ile çalıştırın

Bilindiği gibi, Debian Türkiye Forum’un değerli bir üyesi, değerli arkadaşımız Vedat Kılıç; uzun zamandır kendine özgü ISO kalıpları hazırlıyor. Vedat, bunları kendisine ait olan gnulinuxfree.blogspot.com üzerinden yayımlıyor. Bilindiği gibi, daha geniş bir çevreye duyurulması amacıyla bu çalışmaları forum üzerinden ve buradan da sizlere duyurmaya çaba gösteriyoruz. Vedat Kılıç‘ın en son yazdığı “Debian’da qemu’yu GUI ile çalıştırın” adlı yazı, iki gün önce yayımladığımız “Debian Buster sürümünde qemu nasıl çalışır?” adlı yazıya yeni bir alternatif sunuyor. Vedat Kılıç sözlerine şöyle başlamış: “Bir önceki yayında Debian’da sanal makine qemu’nun nasıl çalışacağını anlatmıştım. Bu çalışma işini biraz daha ileri götürerek komut yerine GUI arayüzlü araç ile çalışmasını sağladım. qemu’yu Debian’da GUI arayüzlü araç ile çalıştırmak isterseniz önce alttaki bağlantıdan hazırlamış olduğum qemu-run adlı tar paketini indirin.

Continue Reading →

Bir önceki yayında Debian’da sanal makine qemu’nun nasıl çalışacağını anlatmıştım. Bu çalışma işini biraz daha ileri götürerek komut yerine GUI arayüzlü araç ile çalışmasını sağladım. qemu’yu Debian’da GUI arayüzlü araç ile çalıştırmak isterseniz önce alttaki bağlantıdan hazırlamış olduğum qemu-run adlı tar paketini indirin. Paketin üzerine sağ tıklayın qemu-run dizinini çıkarın, dizinin içine girin, aynı dizinde boşluğa sağ tık ile uçbirimi açın ve alttaki komutu girin.

./qemu-install.sh

Bu komut ile hem qemu-run hem qemu’nun kendisi kurulacaktır. Sisteminizde qemu’nun kurulu olabileceğini düşünerek qemu kurulumunu tercihinize bıraktım. Gelen soruya hayır derseniz sadece qemu-run aracı kurulur. (su komutu kullanıyorsanız önce su ile root olun sonra komutu girin.) Sistem menüsünden “qemu sanal makine çalıştır” simgesine tıkladığınızda alttaki ekran açılır.
Pencerenin arayüzüne sağ tıklayın, +Add row sekmesine tıklayın.

Name yazan yere herhangi bir isim yazın.


ISO path yazan yere çalıştırmak istediğiniz ISO’nun yolunu girin.

Arayüz boşluğuna bir defa tıklayın ve OK tuşuna tıklayın.

Bir saniye sonra belirlediğiniz ISO dosyası, qemu sanal makine ekranında alttaki örnek resimdeki gibi görülecektir.

Kaldırmak isterseniz yine aynı dizinde uçbirime alttaki komutu girin. Sisteminizde qemu kuruluysa gelen soruya hayır derseniz sadece qemu-run aracını kaldırır.

./qemu-uninstall.sh

Not: Bu araç diğer paylaştığım araçlar gibi tamamen tarafımdan inşa edilmiştir, hiç bir şeyi alıntı değildir.

gnulinuxfree.blogspot.com

0

GNU/Linux kurulum öncesi, kurulum ve sonrası

Bilindiği gibi, Debian Türkiye Forum’un değerli bir üyesi, değerli arkadaşımız Vedat Kılıç; uzun zamandır kendine özgü ISO kalıpları hazırlıyor. Vedat, bunları kendisine ait olan gnulinuxfree.blogspot.com üzerinden yayımlıyor. Bilindiği gibi, daha geniş bir çevreye duyurulması amacıyla bu çalışmaları forum üzerinden ve buradan da sizlere duyurmaya çaba gösteriyoruz. Vedat Kılıç, bunun dışında, çeşitli konularda yazdığı yol gösterici yazılarla yararlı olmaya çaba gösteriyor. Vedat Kılıç‘ın en son yazdığı “GNU/Linux kurulum öncesi, kurulum ve sonrası” başlıklı yazı, eminim sizinle de bir biçimde alakalı olacaktır. Bu nedenle, yazıyı buraya da almayı uygun gördük. Kılıç, yazısına şu şekilde başlıyor:”Bu anlatımda GNU/Linux kurulum öncesi, kurulum ve sonrasını anlatmaya çalışacağım. Özellikle yenilerin kolay anlaması için anlatımı mümkün olduğunca kısa ve anlaşılır olmasına özen gösterdim. Anlatımın daha net olması için kendi geliştirdiğim İlledelinux Debian Xfce dağıtımı üzerinden işlemi yapacağız.

Continue Reading →

Bu dağıtımı seçmemdeki başlıca nedenleri şöyle sıralayabiliriz:
– Çok geniş topluluğa sahip taban dağıtım olan Debian tabanlı olması.
– Xfce gibi genel olarak makul sayılan ve çok sevilen masa üstünün özel inşa edilmiş olması.
– Debian’ın Non Free gibi daha geniş paket deposuna dayanması.
– Calamares adlı modern ve popüler kurucu ile kuruluyor olması.
– Kendim geliştirdiğim için harici bir bilgiye zorunlu kalmadan anlatımın daha öz güvenli olması.

GNU/Linux kurulum öncesi, kurulum ve sonrası için hazırsanız işleme başlayalım.

Kurulum öncesi

ISO indirme ve MD5 kontrolü

İlk olarak buradan illedelinux-debian-xfce adlı bağlantıdan ISO dosyasını indirin.

Bağlantının sağ tarafında alttaki resimdeki gibi içinde i harfi bulunan yuvarlak simgeye tıklayın.

Alttaki resimdeki gibi açılan pencereden kırmızı ile işaretlenen 32 karakterli MD5 kodunu alın.

MD5 kodu indirdiğiniz ISO dosyasının sağlam inip-inmediğini kontrol etmek için çok önemlidir, ihmal etmeyin.
Bunu kontrol etmek için Windows ortamında buradan WinMD5 programını indirin, programa indirdiğiniz ISO dosyasını gösterin, aldığınız md5 kodunu programın belirli yerine yapıştırın ve Verify tuşuyla sonuca bakın, her iki 32 karakter aynı ise sağlam inmiştir, aynı değilse bozuk inmiştir, bozuk inen dosyayı kesinlikle kullanmayın başınızı ağrıtır, bozuksa yeniden indirin.

MD5 kontrolu yapacağınız ortam GNU/Linux ise ISO dosyasını indirdiğiniz dizinde uçbirimi açın, dosyanın tam adını kopyalayın ve uçbirime alttaki gibi girin.

md5sum illedelinux-debian-xfce_1-2.iso

GNU/Linux ortamında uçbirime md5sum yazıp önüne hangi ISO dosyasının tam adını yapıştırırsanız onun md5 sonucunu verdiği bilgisini vereyim.
ISO’yu USB’ye yazdırma
MD5 kontrolü yaptıysanız, dosya sağlam indiyse artık onu USB’ye yazdırabiliriz.
Bunun için kurulum gerektirmeyen ve her işletim sistemini destekleyen ROSA ImageWriter aracını kullanacağız.
Buradan işletim sisteminize ve işlemci mimarinize (32 bit, 64 bit) göre ROSA ImageWriter aracını indirin.
Windows ortamındaysanız indirdiğiniz zip paketini sağ tık ile çıkarın, çıkardığınız dizin içine girin, RosaImageWriter dosyasına çift tıklayın, alttaki resimde görüldüğü üzere üstteki klasör simgesine tıklayın, ISO dosyasını gösterin, alttaki çubukta yazacağınız USB’yi seçin, başka USB varsa yanlış USB olmadığına dikkat edin ve Yaz veya Write tuşuyla ISO’yu USB’ye yazdırın.

Ortalama 2-3 dakika sonra alttaki resimdeki gibi başarılı olduğunu bildiren pencere açılacaktır, Ok diyor ve pencereyi kapatıyoruz.

GNU/Linux ortamında indirdiğiniz tar.xz dosyasını sağ tık ile çıkarın, çıkardığınız dizin içine girin, uçbirimi bu dizinde açın ve alttaki komut ile yazılımı çalıştırın.

sudo RosaImageWriter

Daha sonra yukarıda anlatıldığı gibi ISO dosyasını yazdırın.
Yazdırma işleminden sonra bilgisayarı yeniden başlatın.
BİOS ve canlı ortama giriş
Yeniden başlattığınızda F2, Del, F12 gibi veya daha başka tuşlarla BİOS’a girin, BOOT sekmesinden alt-üst tuşlarla USB’yi en üste alın, Secure boot seçeneği varsa Disable yapın, F10 tuşu ile kaydedin.
BİOS’tan sonra gelen ilk ekran (ön yükleyici ekranı) böyle olacaktır.

Ön yükleyici ekranda canlı oturuma geçmek için ilk seçeneği (Live (amd64)) seçin, doğrudan kuruluma geçmek isterseniz Graphical install seçeneğini seçin, ancak Graphical install seçeneği klasik kuruluma geçtiğini hatırlatayım, zira bu sistemde her dağıtımda olmayan hem canlı oturumda hem ön yükleyici ekranında iki tane kurulum seçeneği var.
Canlı oturumdaki kurucu Calamares yeniler için daha kolay olması nedeniyle onu tercih edebilirsiniz.

Live (amd64) seçeneğini tercih ettiyseniz canlı oturumda sizi bu ekran karşılar.

Canlı oturumda ilk yapmanız gereken alttaki Dock Bar’dan sağdan üçüncü simge olan Gparted adlı araç ile diskleri yapılandırmak olmalıdır, bu her dağıtımda geçerlidir.
Peki ne yapılandıracağız?
1- Sisteminiz UEFİ ise Efi bölüm oluşturacağız.
2- Ram boyutunuza göre ortalama bir Swap bölümü oluşturacağız.
3- Kurulum yapacağımız bölüm yoksa bölüm oluşturacağız ve Ext4 formatında biçimlendireceğiz.

Gparted arayüzünden bir boş disk bölümüne tıklıyoruz, sonra sağ tıklıyoruz ve resimdeki gibi “New” diyoruz.

Açılan bu pencerede New size sekmesine 512 yazıyoruz, File system sekmesini de fat32 yapıyoruz, Add diyoruz ve simge menüsünde bulunan şu simgeden ✔ uygula diyoruz.

Oluşturduğumuz fat32 bölüme tekrar sağ tıklıyoruz ve Manage Flags (Bayrakları Yönet) sekmesine tıklıyoruz.

Tiklerden boot/esp tiklerini etkin yapıyoruz, UEFİ için gerekli olan bölümü bitiriyoruz.

Yine boş disk bölümüne tıklıyoruz, New diyoruz, New size sekmesinden Ram boyutunuza yakın bir değer giriyoruz, örneğin Ram boyutunuz 4 GB ise New size karşısına 5000 veya daha az daha yüksek yazabiliriz, File system sekmesinden linux-swap seçiyoruz, Add diyoruz ve uygula ✔ tuşuna tıklıyoruz.
Bu şekilde Swap alanını da yapmış olduk.

Gparted arayüzünde son olarak kuracağınız disk bölümünü ext4 olarak biçimlendiriyoruz, her üç işlem bittikten sonra alttaki örneğe birebir olmasa da benzer olmalıdır.
Gparted ile işimiz bittiği için pencereyi kapatabilirsiniz.

Kurulum
Disk işlemini kurucu Calamares üzerinden de yapabilirsiniz, ancak disk işlemini daha önceden Gparted ile yapmış olmamız kurulum aşamasını daha kolay hale getirir, kafa karışıklığını önlemiş olursunuz. Bu nedenle disk işlemi bittiğine göre artık kuruluma hazırsınız, bunun için masa üstünde bulunan Install Debian simgesine tıklıyoruz, açılan pencerede kurulumu takip etmek için görsel olarak alttaki videonun 4.50 dakikasından sonrasını izleyebilirsiniz.

VİDEO

Kurulum sonrası

Kurulum sonrasında sistemi güncelleme ve kendinize göre özelleştirme dışında pek bir şey kalmıyor, ancak bazı detayları bilgilendirmekte yarar var.

Kurulum sonrasında Grub ekranını geçtikten sonra alttaki Lightdm ekranı gelir. Bu ekranda kullanıcı adınızı ve parolanızı yazarak masa üstüne geçiyorsunuz.

Masa üstüne geçtiğinizde ilk işiniz sistem menüsünde bulunan “Sistemi güncelleyin” aracını kullanmak olmalıdır. Sistemi güncelleyin aracı hem depoyu hem sisteminizi günceller, güncelleme bittikten sonra bilgisayarı yeniden başlatıyorsunuz.
Sistemi komut ile güncellemek isterseniz alttaki komutu kullanın.

sudo apt update ; sudo apt upgrade

Sistemde Nvidia dışında bütün sürücüler kuruludur, sürücü için bir şey yapmanız gerekmiyor, şayet Nvidia ekran kartınız varsa ve sürücüyü kurmak isterseniz alttaki komutu uçbirime girmenizle kurulacaktır.

sudo apt install nvidia-driver nvidia-settings

Sistemin kendisi Non Free olduğu için bütün Firmware yazılımları kuruludur, onun için de bir şey yapmanız gerekmiyor.
Web tarayıcıyı açtığınızda sayfaları kaydırırken pırpırlanma olursa Ayarlar > Gelişmiş > “Kullanılabilir olduğunda donanım hızlandırmayı kullan” seçeneğini aktif yapın.
Sisteminiz Intel ise ve ekranda veya videolarda pırpırlanma olursa alttaki komutu uçbirime girin.

echo ‘Section “Device”

    Identifier “Intel Graphics”

    Driver “intel”

    Option “AccelMethod” “sna”

    Option “TearFree” “true”

EndSection’ | sudo tee /usr/share/X11/xorg.conf.d/20-intel.conf

Sisteminiz AMD ise ve ekranda, videolarda benzer sorunlar olursa alttaki paketleri kurun.

sudo apt install firmware-linux firmware-linux-nonfree libdrm-amdgpu1 xserver-xorg-video-amdgpu mesa-vulkan-drivers libvulkan1 vulkan-tools vulkan-utils vulkan-validationlayers mesa-opencl-icd

Şayet Lightdm ekranı olmadan doğrudan masa üstüne geçmek isterseniz alttaki komutu uçbirime girin, kullanıcı-adı yazan yeri kullanıcı adınız ile değiştirin.

sudo sed -i ‘s\#autologin-user=.*\autologin-user=kullanıcı-adın\g’ /etc/lightdm/lightdm.conf ; sudo sed -i ‘s\#autologin-user-timeout.*\autologin-user-timeout=0\g’ /etc/lightdm/lightdm.conf

Bilgisayarınızda Windows kuruluysa ve sisteme geçmekte sorun yaşarsanız Windows’tan “Hızlı başlat” seçeneğini kaldırın.
Grub sorunu yaşarsanız sistem menüsünden Grub Customizer aracını açın, arayüzünden hem grubu güncelleyin hem istediğiniz sistemi en üste getirin.

GNU/Linux ortamında herhangi bir sınırlama yoktur, arka planı, panelleri, Dock Barı, sistem temasını, ikon temayı istediğiniz gibi değiştirebilir, kendinize özel bir görünüm veya kullanım kazandırabilirsiniz, tamamen sizin hayal dünyanıza bağlı.
Tema değiştirmek isterseniz buradan Papirus, Obsidian, Tela, Surfn, Vimix, Yaru, Korla önerim olmak kaydıyla istediğiniz temayı indirebilirsiniz.
İndirdiğiniz temayı alttaki komut ile sisteme kurabilirsiniz, indirdiğiniz tar dosyasının olduğu dizine girin, aynı dizinde uçbirimi açın ve alttaki komutu girin, daha sonra Tema Manager aracı ile temayı değiştirebilirsiniz.

sudo tar -xvf DOSYANIN-TAM-ADI -C /usr/share/icons ; sudo update-icon-caches /usr/share/icons/*

GNU/Linux kurulum öncesi, kurulum ve sonrası anlatımım burada bitti, umarım yeniler için yararlı bir rehber olur, kolay gelsin.

Not: Bu rehber ilk defa Technopat sitesinde tarafımdan hazırlanıp yayınlanmıştır.

2

Arandr nasıl kullanılır?

Bilindiği gibi, Debian Türkiye Forum’un değerli bir üyesi, değerli arkadaşımız Vedat Kılıç; uzun zamandır kendine özgü ISO kalıpları hazırlıyor. Vedat, bunları kendisine ait olan gnulinuxfree.blogspot.com üzerinden yayımlıyor. Bilindiği gibi, daha geniş bir çevreye duyurulması amacıyla bu çalışmaları forum üzerinden ve buradan da sizlere duyurmaya çaba gösteriyoruz. Vedat Kılıç‘ın en son yazdığı “Arandr nasıl kullanılır?” başlıklı yazı, eminim sizinle de bir biçimde alakalı olacaktır. Bu nedenle, yazıyı buraya da almayı uygun gördük. Kılıç, yazısına şu şekilde başlıyor:”Arandr yazılımı iki görev yapar, ekran çözünürlüğü scripti oluşturur ve mevcut çözünürlükleri anlık olarak uygular. Şayet bize lazım olan çözünürlük üzerinde mevcut değilse onu uygulamaz. Ancak yine onun oluşturduğu script içeriğinden değişiklik yaparak istediğimiz çözünürlüğü sağlayabiliriz. Eğer sisteminizdeki araçlarla istediğiniz ekran çözünürlüğü elde edemiyorsanız Arandr ile yapacağımız işlem çözüm olabilir.

Continue Reading →

Yapacağımız işlem bütün dağıtımlar ve bütün ekran kartları için geçerlidir. Hangi dağıtım ve hangi ekran kartı olursa olsun bu işlemi deneyebilirsiniz, herhangi bir yan tesiri yoktur. Bu nedenle önce kullandığınız sistemin paket yöneticisinden kurmanız gerekiyor.
Örneğin, Debian/Ubuntu tabanlarında alttaki komutla kurabilirsiniz.
sudo apt install arandr
Bütün dağıtımlarda kurulum komutunun sonuna arandr yazmanızla kurulur. Kurulumdan sonra sistem menüsündeki simgesine tıklayarak çalıştırabilirsiniz. Pencere açıldığında üst resimdeki gibi görüntü gelir. Arandr bilgisayarınızda bağlı ekran girişlerini algılar ve bunu HDMI1, VGA1 veya daha başka girişleri adıyla gösterir. İster bütün girişleri tek bir scripte isterse tek girişi bir scripte oluşturabilirsiniz, fark etmez. Eğer bir girişi oluşturmak isterseniz alttaki resimdeki gibi Etkin tikini boş bırakarak sadece kullanmak istediğinizi etkin yapabilirsiniz.”

“Örneğin bende HDMI1 ve VGA1 girişi var, VGA1 Etkin tikini boş bırakınca alttaki resimdeki gibi sadece HDMI1 göründü. Buna göre ne gibi bir seçim yaptıysanız ardından Farklı Kaydet tuşuna tıklıyorsunuz. Bir isim vermeniz için açılan pencereye ekran yazıyor ve kaydediyorsunuz.”

“Burada Arandr ile işimiz bitti, pencereyi kapatabilirsiniz. Bu işlemle /home/kullanıcı dizininde .screenlayout adında bir dizin ve bu dizin içinde ekran.sh adında bir script oluştu. Dosya yöneticisini açın, ctrl+h tuşlarıyla gizlileri görünür yapın ve /home/kullanıcı/.screenlayout/ekran.sh dosyasını bir metin editörü ile açın. Dosya içeriği birebir değilse de alttakine benzer olacaktır.
Bizi ilgilendiren kısım yeşil çizgi ile işaretlediğim ekran çözünürlüğü kısmıdır.”

1440×900 yazan yerde sizde farklı çözünürlükler yazabilir. Burayı istediğiniz çözünürlük ile değiştirebilirsiniz. Örneğin benim ekranın çözünürlüğü normalde 1920×1080 çözünürlüktür, ancak kenarlarda taşmayı dengelediği için 1440×900 yaptım.

Belirlediğim yerden istediğiniz ekran çözünürlüğünü yazdıysanız, dosyayı kaydedin ve kapatın. Ardından uçbirimi açın alttaki komut ile çalışma izni verin.
chmod a+rwx $HOME/.screenlayout/ekran.sh
Şu anda Arandr ve script ile işimiz bitti.
Ancak dosyayı ve çözünürlüğü denemek gerekiyor.
Bunun için uçbirime alttaki komutu girin.
sh -c "$HOME/.screenlayout/ekran.sh"
Bu komut ile ekranınız bir anlık kararır ve istediğiniz çözünürlükte olduysa işlem olumlu sonuç verdi demektir.
Eğer işlemi hatasız yapmanıza rağmen olmadıysa bu işlem işe yaramadı demektir.
İşe yaradıysa devam edelim.

Sistem her açılışta dosyanın çalışması için önce alttaki komutu uçbirime girin.
mkdir ~/.config/autostart
autostart dosyası varsa “işlem gerçekleşmedi, aynı dosya zaten var” der, aynı dosya yoksa bir şey demez.

Son olarak alttaki komutu olduğu gibi uçbirime girin.
echo '[Desktop Entry]
Type=Application
Name=ekran
Icon=computer
TryExec=ekran.sh
Exec=sh -c "$HOME/.screenlayout/ekran.sh"
StartupNotify=false
NoDisplay=true
Terminal=false' | tee ~/.config/autostart/ekran.desktop

Bu komutla oluşturduğumuz ekran.desktop dosyası sistem her açılışta oluşturduğunuz scripti çalıştıracaktır.

Arandr yazılımının kullanımı ve ekran çözünürlüğü scripti oluşturma işlemi bu kadar, umarım işinizi görür, kolay gelsin.”

gnulinuxfree.blogspot.com

0

Debian Buster sürümüne Steam nasıl kurulur?

Bilindiği gibi, Debian Türkiye Forum’un değerli bir üyesi, değerli arkadaşımız Vedat Kılıç; uzun zamandır kendine özgü ISO kalıpları hazırlıyor. Vedat, bunları kendisine ait olan gnulinuxfree.blogspot.com üzerinden yayımlıyor. Bilindiği gibi, daha geniş bir çevreye duyurulması amacıyla bu çalışmaları forum üzerinden ve buradan da sizlere duyurmaya çaba gösteriyoruz. Vedat Kılıç‘ın en son yazdığı “Debian Buster sürümüne Steam nasıl kurulur?” başlıklı yazı, eminim sizinle bir biçimde alakalı olcaktır. Bu nedenle, yazıyı buraya da almayı uygun gördük. Kılıç, yazısına şu şekilde başlıyor: “İnternet üzerinden ücretli-ücretsiz, sayısız ve sınırsız oyun oynama imkanı sunan Steam’da oyun oynamak için önce onu sisteme kurmamız gerekiyor. Debian’ın ana deposunda olmadığı için farklı yöntem uygulayacağız.

Continue Reading →

Önce uçbirimi açın, mousepad yerine kullandığınız metin editörü adını yazın ve alttaki komutla sources.list dosyasını açın.

sudo mousepad /etc/apt/sources.list

Açılan dosyada geçen her satırın sonuna alttaki örnekte olduğu gibi contrib non-free yazılarını ekleyin, dosyayı kaydedin ve pencereleri kapatın.

deb http://deb.debian.org/debian/ buster main contrib non-free#deb-src http://deb.debian.org/debian/ buster main contrib non-freedeb http://security.debian.org/debian-security buster/updates main contrib non-free#deb-src http://security.debian.org/debian-security buster/updates main contrib non-freedeb http://deb.debian.org/debian/ buster-updates main contrib non-free#deb-src http://deb.debian.org/debian/ buster-updates main contrib non-free

Ardından uçbirimi açın, alttaki komutla root olun.

sudo -i

Son olarak birden çok komutu tek komut haline getirdiğim alttaki komutun tamamını uçbirime girin.

sh -c "sudo apt-key adv --keyserver keyserver.ubuntu.com --recv-keys F24AEA9FB05498B7 ; sudo apt update ; sudo dpkg --add-architecture i386 ; sudo apt update ; echo 'deb [arch=amd64,i386] http://repo.steampowered.com/steam/ precise steam' | sudo tee /etc/apt/sources.list.d/steam.list ; sudo apt update ; sudo apt install steam-launcher xterm -y ; sudo apt --fix-broken install -y ; sudo echo 'y' | apt install -f"

Bu komuttan sonra Steam kurulmuş olacak ve sistem menüsüne simgesi gelmiş olacaktır.

gnulinuxfree.blogspot.com

1

Debian Buster sürümüne Virtualbox nasıl kurulur?

Bilindiği gibi, Debian Türkiye Forum’un değerli bir üyesi, değerli arkadaşımız Vedat Kılıç; uzun zamandır kendine özgü ISO kalıpları hazırlıyor. Vedat, bunları kendisine ait olan gnulinuxfree.blogspot.com üzerinden yayımlıyor. Bilindiği gibi, daha geniş bir çevreye duyurulması amacıyla bu çalışmaları forum üzerinden ve buradan da sizlere duyurmaya çaba gösteriyoruz. Vedat Kılıç‘ın en son yazdığı “Debian Buster sürümüne Virtualbox nasıl kurulur?” başlıklı yazı, eminim sizinle bir biçimde alakalı olcaktır. Bu nedenle, yazıyı buraya da almayı uygun gördük. Kılıç, yazısına şu şekilde başlıyor: “Virtualbox geliştiricilerine birlikte çalışma önerisinde bulunan Debian geliştiricileri olumsuz yanıt alınca güvenlik açısından ve haklı olarak Virtualbox yazılımını Debian’ın ana deposundan kaldırdılar. Bu da doğal olarak Debian Stable tabanıyla uyuşma riski taşımasıyla birlikte kurulum için bildiğimiz yöntemler de işe yaramadı. Alternatif yazılımlar ise benim hiç hoşuma gitmedi, sanal makineden ziyade işkence makineleri desem herhalde yeridir. Kimine onlarca komut giriyorsun iso kalıbını beğenmiyor, kiminin penceresi var ortada kendisi yok. Bu yüzden yine en iyi seçenek şimdilik Virtualbox olarak görünüyor. Sizin de sanal makine ihtiyacınız varsa ve Virtualbox diyorsanız, zar-zor ve deneme-yanılma ile bulduğum yönteme başlayalım.

Continue Reading →

Önce uçbirimi açın, mousepad yerine kullandığınız metin editörü adını yazın ve alttaki komutla sources.list dosyasını açın.

sudo mousepad /etc/apt/sources.list

Açılan dosyada geçen her satırın sonuna alttaki örnekte olduğu gibi contrib non-free yazılarını ekleyin, dosyayı kaydedin ve pencereleri kapatın.
deb http://deb.debian.org/debian/ buster main contrib non-free
#deb-src http://deb.debian.org/debian/ buster main contrib non-free
deb http://security.debian.org/debian-security buster/updates main contrib non-free
#deb-src http://security.debian.org/debian-security buster/updates main contrib non-free
deb http://deb.debian.org/debian/ buster-updates main contrib non-free
#deb-src http://deb.debian.org/debian/ buster-updates main contrib non-free

Ardından uçbirime açın, alttaki komutla root olun.
sudo -i

Virtualbox kurulumu için ayrıca işi kolaylaştırdım, komutları uçbirime tek tek girmek yerine alttaki komutu hepsini bir defa uçbirime girmenizle Virtualbox kurulacaktır.

sh -c "wget -q https://www.virtualbox.org/download/oracle_vbox_2016.asc -O- | sudo apt-key add - ; wget -q https://www.virtualbox.org/download/oracle_vbox.asc -O- | sudo apt-key add - ; echo 'deb [arch=amd64] https://download.virtualbox.org/virtualbox/debian buster contrib' | sudo tee /etc/apt/sources.list.d/virtualbox.list ; sudo apt-get update ; sudo apt-get install virtualbox-6.1 -y ; echo 'y' | sudo apt install -f"

Bu komuttan sonra hemen çalıştırırsanız sisteme tam entegre olmadığı için hata uyarısı verebilir, bu yüzden bilgisayarı yeniden başlatın. Debian Buster sürümüne Virtualbox kurulum işlemi bu kadar, aynı şekilde defalarca kurdum, hiç birinde sorun yaşamadım, umarım siz de sorun yaşamadan kullanırsınız.

gnulinuxfree.blogspot.com

0

Pek bilinmeyen altı tane web browser

Bilindiği gibi, Debian Türkiye Forum’un değerli bir üyesi, değerli arkadaşımız Vedat Kılıç; uzun zamandır kendine özgü ISO kalıpları hazırlıyor. Vedat, bunları kendisine ait olan gnulinuxfree.blogspot.com üzerinden yayımlıyor. Bilindiği gibi, daha geniş bir çevreye duyurulması amacıyla bu çalışmaları forum üzerinden ve buradan da sizlere duyurmaya çaba gösteriyoruz. Vedat Kılıç‘ın en son yazdığı “Pek bilinmeyen altı tane web browser” adlı yazı, bu kez farklı, bir o kadar da ilginç bir konu içeriyor. Bu nedenle, bu yazıyı da sizlere aktarmak istedim. Dostumuz yazısına şöyle başlıyor: “GNU/Linux için yapılmış ama henüz dağıtım depolarına girmemiş 7 tane farklı web tarayıcıyı ile tanışacağız. Bu tarayıcıların kimisi muhtemelen zaman içinde depolara girecek, kimisi belki hiç giremeden durdurulacak, o kadarını bilemeyiz ama en azından yenilik adına onlara göz atmakta fayda var.

Continue Reading →

Sielo web browser

Resimde görülen tarayıcının adı Sielo, bir Fransız tarafından geliştirilmiş, Chromium tabanlı, bir kaç dile sahip, henüz Türkçe yok, AppImage paketi olarak paylaşılıyor. AppImage bütün bağımlılıkları kendi içinde olan, üzerine çift tıklamayla çalışan yeni tür kurulmadan çalışan portable paket prensibine dayanıyor. Kurulmadan ve USB’den çalışıyor olması bir çoklarının tercihi olsa da dosya içeriği görülmediği için temel geliştiricilerin bazıları tarafından şiddetle eleştiriliyor ve desteklenmiyor. Lakin konumuz bu olmadığı için burayı geçiyoruz. Dünyaya açılan pencere de denilen web browserler içinde Sielo browserin arayüzü dünyayı gezen pencereye benziyor. Neredeyse bütün tuşları istenen yere taşınabiliyor. Örneğin resimde görülen yuvarlak daire aslında yan panel ama hem yerini hem şeklini değiştirebiliyorsunuz. Bu panel imleci takip ediyor, imleç hangi sayfadaysa anında o sayfaya geçiyor. Resimde bir kısmı görüldüğü gibi sayısız sekmeleri ve sayfaları arayüze döşeyebiliyorsunuz, bunun için sekmeleri istediğiniz bölgeye sürüklemeniz yetiyor. Sielo browserde ayrıca bukelamun gibi her bölgesine, arkaplanına veya sayfalara istediğiniz rengi verebiliyorsunuz. Kendinden reklam engelleyici özelliği de bulunuyor. Sielo browser tamamen hızlı, görsel ve pratik kullanım üzerine geliştirilmiş. Görselliği ve pratik kullanmayı sevenler için denemeye değer. Resmi web sitesi ve indirme adresi: Sielo Browser

 Dissenter web browser

Dissenter browser, Brave browserin birebir kopyası. Hızlılığa, güvenliğe ve tarayıcı arayüzünden mesajlaşmaya ağırlık verilmiş
Chrome eklentileri eklenebiliyor, Türkçe ve görevini iyi yapıyor. Dissenter geliştiricinin anlatımını okuyalım.
‘Dissenter nedir?
Dissenter, reklamverenler için değil, İnsanlar için oluşturulmuş açık kaynaklı bir web tarayıcısıdır. Dissenter, tek tek URL’ler etrafında konuşmalar düzenler ve üzerinde herkesin yorum bırakabileceği genel bir kare oluşturur. Dissenter tarayıcısı, varsayılan olarak reklamları ve izleyicileri engeller, böylece web’de gezinme deneyiminizi geleneksel web tarayıcılarından çok daha hızlı hale getirir. Dissenter, geçişi henüz yapmaya hazır değilseniz ve genel yorum sistemimizi diğer tarayıcılarda test etmek istemeniz durumunda, diğer tarayıcılar için de bir uzantı sunar.’  Buradan indirin: Dissenter Browser

Naver Whale  web browser

Bu tarayıcıyı Koreliler inşa etmiş, güzel bir hedefe sahip. Tarayıcının temelini yükledikten sonra içeriğini yani temel yapısını kendine göre özelleştiriyorsun. API sayfası var, kişisel bütün özelleştirmeler oradan yapılıyor. Sayısız gönüllülerin katılımıyla şekilleniyor, yani siz kurduğunuzda ne görüyorsanız sizin gibi kullanıcıların yaptıklarını görmüş oluyorsunuz. Herkesin katıldığı bir blog sayfası var, herkes önerilerini, görüşlerini ve tarayıcıya yaptığı işlemleri orada paylaşıyor, en çok beğenilenler ana sayfanın en üstünde teşhir ediliyor. Bu tarayıcıdan şikayetin olduğunda muhatabın yine kendin oluyorsun, sorununu blog sayfasında paylaştığında binlerce kullanıcının önerisiyle karşılaşıyorsun. Chromium tabanlı, Chrome eklentileri eklenebiliyor, önemli yerleri Türkçe. Buradan indir: Naver Whale browser

OhHai web browser

OhHai tarayıcı sıfırdan inşa edilmiş, istendiği kadar sekmelerle çalışabilmek amacıyla yapılmış. Bütün sekmeleri yan tarafta tutuyor, ileri-geri alma, yer imine ekleme, yenileme ve yeni sekme açma özelliklerinden ibaret. Şimdilik başka özellik taşımıyor, lakin sorunsuz çalışan ve sade bir tarayıcı isteyenler için iyi bir tercih olabilir. Buradan indirin: OhHai browser

Spez web browser

Spez browser gelişmiş bir tarayıcı olmakla birlikte Epiphany tarayıcının zarif görünümlü bir çatalı. Geliştirici şöyle tanımlamış.
‘Güçlü gizlilik ayarları, basit inteface ve gerçekten güvenilir bir şekilde internette gezinmenizi sağlayan adblock özelliklerine sahip, özgürlüğünüz ve gizliliğiniz için güçlü web tarayıcısı. Web’in özel, sade, temiz, güzel bir görünümünü arıyorsanız, bu sizin için bir tarayıcıdır.’ Buradan indirin: Spez browser

Youtube Music

Bir de sizlere farklı bir tarayıcı tanıtayım, bu tarayıcı internette gezmek için değil, Youtube sitesinde gezmek için. Youtube arayüzünü kendine göre müthiş geliştirmiş, videoları kendi penceresinde ve harici pencerede oynatabiliyor. Bir sanatçıya veya videoya ait ne varsa tarihine, resimlerine kadar bütün bilgileri getiriyor ve sunu şeklinde gösteriyor. Yıllara göre, türe göre ve yerli-yabancı sanatçılara göre kategori oluşturuyor, böylece tercih ve kullanım daha pratik oluyor. Kendi kitaplığını oluşturabiliyor, yorumda ve paylaşımda bulunabiliyorsun. Reklam engelleyici, kısıtlı mod, geçmişi temizleme gibi özelliklere sahip.

Ayrıca AppImage formatlı olduğu için kurmadan kullanabilirsiniz, bunun için indirdiğiniz AppImage dosyasına çift tıklamanız yeterli. Buradan indirin: Youtube Music

0