Tag Archives | açık kaynak

Necdet Yücel: Özgür yazılım ile açık kaynağın ne farkı var?

Özgür Yazılım hareketi 1983’de başlayan ve kullanıcıların yazılımları çalıştırma, anlama, değiştirme ve değiştirdikleri halini dağıtma özgürlüklerini savunan bir harekettir. Açık Kaynak ise neredeyse aynı ilkeleri farklı ifadelerle savunan ve 1998’de ortaya çıkan, özgür yazılım topluluğunun içinden çıkan bir oluşumdur. Özgür Yazılım hareketinin başlatıcısı Stallman açık kaynağı bir yazılım geliştirme metodolojisi, özgür yazılımı ise bir sosyal hareket olarak görmektedir. Stallman uzun yıllardır neden kendisini bir açık kaynak savunucusu olarak kabul etmediğini yazılarıyla ve konuşmalarıyla anlatıyor olsa da çok fazla anlaşıldığı söylenemez. Bu yazıda ikisi arasında bir fark var mı ve biz hangi ifadeyi kullanmalıyız konularını tartışmak istiyorum.

Continue Reading →

Lisans

Bir yazılımla ne yapabileceğinizi belirleyen şey onun özgür yazılım veya açık kaynak olması değil o yazılımın kullandığı lisanstır. Temel kavramları aynı bile olsa her özgür yazılım lisansı aynı kullanım şartlarını sunmaz. Watcom ı gibi neredeyse kimsenin kullanmadığı lisansları bir tarafa bırakırsak bütün açık kaynak yazılım lisanslarının aynı zamanda özgür yazılım lisansı olarak kabul edildiğini görürüz. Konuya lisanslar açısından bakınca özgür yazılımlar ile açık kaynak yazılımlar arasında bir fark yoktur [3].

Yanlış anlamalar

Türkçe konuşan insanlar olarak “free software” ifadesinde yaşanan “bedava” mı “özgür” mü karışıklığını yaşamıyor olmamıza rağmen “open source” yazılım denildiğinde sadece kaynak kodu açık olan yazılımın anlaşılması gibi sorunla, İngilizce konuşanlar gibi, karşı karşıya kalıyoruz. Özgür yazılım denildiğinde arkasında yazılımın ve kullanıcıların özgürlüklerini önemseyen, onun için mücadele eden bir felsefe olduğunu anlamak kolay olmasına rağmen maalesef onun hakkında da kafa karışıklığı az değil. Genel Kamu Lisansı (GPL) en bilinen özgür yazılım lisanslarının başında geliyor olmasına rağmen tek özgür yazılım lisansı değil. GPL özgür yazılımın dört şartına ek olarak Copyleft kavramını da kullanmaktadır. Özgür yazılımın şartları yazılımı sizin nasıl haklarla edineceğinizi belirlerken Copyleft onu nasıl dağıtmanız gerektiğini söyler. Yani Copyleft özelliğine sahip bir lisansla lisanslanmış bir yazılımı yine aynı şartlarla dağıtmanız gerekir [1]. Bütün özgür yazılım lisanslarının böyle bir zorunluluğu olmamasına rağmen maalesef genel kanı bu yönde ülkemizde.

Açık kaynak ise ülkemizde en az anlaşılan kavramlardan biri. Bunda adının yaptığı çağrışımın etkisi de büyük elbette. Hem kullanıcılar, hem de önemli miktarda geliştirici bir yazılımın kaynak kodunu görebildiğinde onu açık kaynak sanmak gibi bir kavramsal hataya düşüyor [2]. Github benzeri bir kod barındırma ortamına yazılımının kaynak kodlarını koyan bir yazılımcı onun hemen açık kaynak olduğu yanılgısına kapılıyor.

Açık kaynak yanlış anlaşılmaya çok müsait olduğundan açık kaynak ifadesini her kullandığımızda onun kaynağı açık olan yazılım anlamına gelmediğini ve mevcut 10 şartını anlatmak oldukça zor bir iştir. Bunu yapmadığımızda hem özgür yazılım hem de açık kaynak hareketlerinin uğraştıkları konuları önemsememiş oluruz. Özgür yazılım dediğimizde birilerinin kafasını karıştırma riski oldukça düşüktür. Günümüzde gittikçe artan bir hızla özel mülk yazılımların da kaynak kodlarının açıldığını hesaba katarak, insanları yanlış yönlendirmemek için açık kaynak yerine özgür yazılım ifadesini kullanmak daha doğru bir hareket olacaktır.

Düşmanımız açık kaynak değil özel mülk yazılımdır

Özgür yazılım taraftarları olarak sıklıkla açık kaynak ifadesini özgür yazılım olarak düzeltiyoruz. Bunu kafa karışıklığına neden olmamak için yaptığımız halde, istemeden de olsa, sanki açık kaynağın kötü bir şey olduğu algısını da yaratabiliyoruz. Halbuki durum böyle değil. Özgür yazılım ve açık kaynak hareketleri kullanıcıların özgürlüklerini savunan hareketlerdir. Biz özgür yazılım savunucuları açık kaynağı düşman olarak görmeyiz. Hem özgür yazılımın hem de açık kaynak yazılımın insanlık için kötü olarak kabul ettiği yazılımlar özgür olmayan (özel mülk) yazılımlardır.

We in the free software movement don’t think of the open source camp as an enemy; the enemy is proprietary (nonfree) software.

[1] http://www.nyucel.com/2017/05/genel-kamu-lisansnn-gpl-onemli-fark.html
[2] http://www.nyucel.com/2017/05/ack-kaynak-sadece-kaynak-koda-erisim.html
[3] http://www.nyucel.com/2017/05/ozgur-yazlm-m-ack-kaynak-m-1.html

Necdet Yücel  28 Mayıs 2017

gezegen.linux.org.tr

0

MySQL’in 5.7.21 sürümü çıktı

Çoklu iş parçacıklı (multi-thread), çok kullanıcılı (multi-user), hızlı, sağlam ve açık kaynak veritabanı yönetim sistemi olan MySQL’in 5.7 serisi sürümlerinin  onüçüncü resmi sürümü 5.7.21 çıktı. Henüz resmi duyurusu yapılmamış olan sürüm, çeşitli hatalarının giderildiği, kimi güvenlik düzeltmelerinin gerçekleştirildiği belirtiliyor. Yeni sürüm hakkında fikir edinmek için MySQL 5.7 neler yeni sayfasının, MySQL kurulumu hakkında bilgi edinmek için MySQL kurulum belgelerinin incelenmesi tavsiye ediliyor. Resmi duyurusu yapıldıktan sonra MySQL 5.7.21 hakkında daha ayrıntılı bilgi edinmek için sürüm duyurusunu inceleyebileceksiniz.

Continue Reading →

MySQL 5.7.21 edinmek için aşağıdaki linkten yararlanabilirsiniz.

0

Gnumeric 1.12.38 duyuruldu

XLS uzantılı Excel belgelerini görüntülemeye ve üzerinde değişiklikler yapmaya yarayan açık kaynak kodlu bir elektronik tablo yazılımı olan Gnumeric‘in 1.12.38 sürümü duyuruldu. GNU Genel Kamu Lisansı (GPL) altında lisanslanan özgür bir yazılım olan Gnumeric, oldukça hızlı ve pratiktir. Bir hata düzeltme sürümü olan yeni sürümü duyurmaktan mutluluk duyduklarını söyleyen geliştirici ekip, test paketi iyileştirmeleriyle kullanıma sunulan sürümde, ODF üzerinde çeşitli geliştirmelerin yapıldığını ifade ediyor. Kullanıcıların yeni sürüme terfi etmeleri öneriliyor. Gnumeric 1.12.38 hakkında ayrıntılı bilgi edinmek için sürüm duyurusunu inceleyebilirsiniz.

Continue Reading →

Gnumeric 1.12.38 edinmek için aşağıdaki linkten yararlanabilirsiniz.

0

Gnumeric 1.12.37 duyuruldu

XLS uzantılı Excel belgelerini görüntülemeye ve üzerinde değişiklikler yapmaya yarayan açık kaynak kodlu bir elektronik tablo yazılımı olan Gnumeric‘in 1.12.37 sürümü duyuruldu. GNU Genel Kamu Lisansı (GPL) altında lisanslanan özgür bir yazılım olan Gnumeric, oldukça hızlı ve pratiktir. Son Excel’den yeni fonksiyonlar içeren bir hata düzeltme sürümü olan yeni sürümü duyurmaktan mutluluk duyduklarını söyleyen geliştirici ekip, test paketi iyileştirmeleriyle kullanıma sunulan sürümde, ODF üzerinde çeşitli geliştirmelerin yapıldığını ifade ediyor. Kullanıcıların yeni sürüme terfi etmeleri öneriliyor. Gnumeric 1.12.37 hakkında ayrıntılı bilgi edinmek için sürüm duyurusunu inceleyebilirsiniz.

Continue Reading →

Gnumeric 1.12.37 edinmek için aşağıdaki linkten yararlanabilirsiniz.

0

Apache Tomcat 8.5.24 duyuruldu

Genellikle Tomcat olarak anılan, Apache Software Foundation (ASF) tarafından geliştirilen açık kaynak kodlu bir web sunucusu olan Apache Tomcat‘in 8.5.24 sürümü duyuruldu. Java Servlet de dahil olmak üzere, JavaServer Pages (JSP), Java EL ve WebSocket gibi birçok Java EE özelliklerini uyguladığı hatırlatılan Apache Tomcat; katışıksız bir Java HTTP web sunucusu ortamı sağlıyor. Bir açık kaynak geliştirici topluluğu tarafından Apache 2.0 lisansı altında geliştirilip muhafaza edilen Apache Tomcat; yüksek kullanılabilirlik özelliğine sahiptir. Apache Tomcat 8.5.24 hakkında ayrıntılı bilgi edinmek için sürüm duyurusunu ya da  sürüm notlarını inceleyebilirsiniz.

Continue Reading →

Apache Tomcat 8.5.24 edinmek için aşağıdaki linkten yararlanabilirsiniz.

0

Gnumeric 1.12.36 duyuruldu

XLS uzantılı Excel belgelerini görüntülemeye ve üzerinde değişiklikler yapmaya yarayan açık kaynak kodlu bir elektronik tablo yazılımı olan Gnumeric‘in 1.12.36 sürümü duyuruldu. GNU Genel Kamu Lisansı (GPL) altında lisanslanan özgür bir yazılım olan Gnumeric, oldukça hızlı ve pratiktir. Son Excel’den yeni fonksiyonlar içeren bir hata düzeltme sürümü olan yeni sürümü duyurmaktan mutluluk duyduklarını söyleyen geliştirici ekip, test paketi iyileştirmeleriyle kullanıma sunulan sürümde, ODF üzerinde çeşitli geliştirmelerin yapıldığını ifade ediyor. Kullanıcıların yeni sürüme terfi etmeleri öneriliyor. Gnumeric 1.12.36 hakkında ayrıntılı bilgi edinmek için sürüm duyurusunu inceleyebilirsiniz.

Continue Reading →

Gnumeric 1.12.36 edinmek için aşağıdaki linkten yararlanabilirsiniz.

0

MySQL’in 5.7.20 sürümü duyuruldu

Çoklu iş parçacıklı (multi-thread), çok kullanıcılı (multi-user), hızlı, sağlam ve açık kaynak veritabanı yönetim sistemi olan MySQL’in 5.7 serisi sürümlerinin  onikinci resmi sürümü 5.7.20 duyuruldu. Çeşitli hataları giderilen, güvenlik düzeltmeleri gerçekleştirilen ve mekansal veri desteğiyle gelen 5.7.20 için gelen hata raporları ve geribildirimler için teşekkür edildiği ifade ediliyor. Yeni sürüm hakkında fikir edinmek için MySQL 5.7 neler yeni sayfasının, MySQL kurulumu hakkında bilgi edinmek için MySQL kurulum belgelerinin incelenmesi tavsiye ediliyor. MySQL 5.7.20 hakkında daha ayrıntılı bilgi edinmek için sürüm duyurusunu inceleyebilirsiniz.

Continue Reading →

MySQL 5.7.20 edinmek için aşağıdaki linkten yararlanabilirsiniz.

0
Translate »