Tag Archives | Linux çekirdeği

GNU ncurses 6.3 duyuruldu

Metin tabanlı uçbirimler için pencereler oluşturma ve kullanmaya, ekranı farklı renklerde boyamaya ve işlev tuşlarını kullanmaya imkan veren bir kütüphane olan ncurses‘in 6.3 sürümü, Thomas Dickey tarafından duyuruldu. BSD curses üzerinde geliştirmelerle gelen yeni sürümde, SVr4 curses X/Open’ın temeli olmuş bulunuyor. GNU ncurses; ekranın çeşitli yerlerini isteğe göre kullanmak, pencereler oluşturmak ve onları yönetmek, farklı renkler uygulamak, yazılıma fare desteği vermek ve klavyedeki işlev tuşlarını kullanmak gibi işlevler sağlar. ANSI/POSIX uyumlu UNIX sistemlerde kullanmak üzere üretilen yazılım, uçbirim özelliklerini sistemden öğrenerek uçbirimden bağımsız bir arayüz sunar. 1995 yılından bu yana geliştirilmekte olan GNU ncurses, özgür bir yazılımdır ve Linux çekirdeği üzerinde hemen hemen her sistemde kullanılabilir. GNU ncurses 6.3 hakkında daha ayrıntılı bilgi edinmek için sürüm duyurusunu ve sürüm notlarını inceleyebilirsiniz.

Continue Reading →

GNU ncurses 6.3 edinmek için aşağıdaki linklerden yararlanabilirsiniz.

0

Logical Volume Management (LVM) 2.03.14 duyuruldu

Modüler disk veri kümesi veya kümeleri oluşturulmasını, böylelikle de istenildiğinde mevcut disk alanı üzerinde istenilen boyutlandırmanın yeniden yapılabilmesini sağlayan LVM‘nin (Logical Volume Management) 2.03.14 sürümü duyuruldu. Linux çekirdeği için bir mantıksal hacim yöneticisi olan LVM, depolama alanını soyut hale getirilebilir, düzenlemesi daha kolay olan “sanal disk bölümleri” oluşturulabilir. Birden fazla diskin tek bir disk bölümü olarak kullanılmasına olanak sağlayan ve disk yönetimi işlemlerinde büyük fayda sağlayan bir teknoloji olan LVM, “dinamik bölümler” olarak düşünülebilir. Disk alanının yetersiz kaldığı durumlarda LVM ile oluşturulan disk veri kümesine kolaylıkla yeni disk veya disk bölümleri ilave edebiliyor. Logical Volume Management (LVM) 2.03.14 hakkında ayrıntılı bilgi edinmek için GitHub üzerindeki sürüm duyurusunu inceleyebilirsiniz.

Continue Reading →

Logical Volume Management (LVM) 2.03.14 edinmek için aşağıdaki linklerden yararlanabilirsiniz.

0

Amarok Linux 3.2 duyuruldu

Debian GNU/Linux’a dayalı bir GNU/Linux masaüstü dağıtımı olarak kullanıma sunulan Amarok Linux’un 3.2 sürümü duyuruldu. Amarok Linux’un bu sürümünün pratik olmak ve kullanımı daha kolay hale getirmek için birçok yeni özellik ve uygulama getirdiği belirtilirken; iki yeni masaüstü ortamının listeye eklendiği ifade ediliyor: Cinnamon ve MATE. Debian 11’e (‘Bullseye’) dayalı olarak gelen sistem; artık Cinnamon 5.0.5 ve MATE 1.26 masaüstü ortamlarıyla da kullanılabilecek. Amarok Linux, kullanıcılar için zarif bir kullanım deneyimi sağlamaya odaklanmıştır. Güzel ve basit bir genel görünüm ile codec bileşenleri, ses ve video oynatıcı gibi bir dizi multimedya aracı sistemle birlikte sunulmaktadır. GIMP, LibreOffice ve Telegram’ın tüm versiyonlardan kaldırıldığı ama dileyenlerin bunları depoda bulabilecekleri ifade ediliyor. Amarok Linux 3.2 hakkında ayrıntılı bilgi edinmek için sürüm duyurusunu inceleyebilirsiniz.

Continue Reading →

Amarok Linux 3.2 edinmek için aşağıdaki linklerden yararlanabilirsiniz.

0

ZFS (Zettabyte File System) 2.1.1 duyuruldu

Sun Microsystems firması tarafından geliştirilmesine 2000 yılında başlanan bir dosya sistemi ve mantıksal birim yöneticisi olan ZFS (Zettabyte File System)‘in 2.1.1 sürümü, Brian Behlendorf tarafından duyuruldu. 3.10 ve 5.14 çekirdekleriyle uyumlu olan yeni sürüm, FreeBSD 12.2’den başlayan sürümlerle de uyumlu bulunuyor. Bu arada, zvols’un kullanıma sunulmasının beklendiği belirtilirken, 5.15 Linux çekirdeğiyle uyumluluğu uyumluluğun sağlanması bekleniyor. Küçük ARC optimizasyonları yapılarak kullanıma sunulan yeni sürümde, hata raporu şablonunun güncellendiği söyleniyor. ZFS (Zettabyte File System) 2.1.1 hakkında ayrıntılı bilgi edinmek için sürüm duyurusunu inceleyebilirsiniz. Continue Reading →

ZFS’in, CDDL(Common Development and Distribution License) olarak bilinen Sun Microsystems’in kendi lisansı ile dağıtılmasından dolayı Linux’ta kullanabilmek için bazı gereklilikler söz konusuydu. CDDL lisansı, GPL(General Public License) ile bazı yönlerden dolayı uyumsuz olduğu için ancak FUSE ile kullanılabilirdi. ZFS’i Linux’a eklemek için, kernelde değişiklikler yapmak gerektiğinden bu da GPL lisansının suistimali anlamına gelmekteydi. Şu andaki durum ise şöyle tarif edilebilir: Linux’ta ZFS kurulumu artık bir paket kurulumu kadar kolaydır. ZFS (Zettabyte File System) 2.1.1 edinmek için aşağıdaki linklerden yararlanabilirsiniz.

0

Linux 30 yaşında

1991’de Helsinki Üniversitesi‘nden Linus Benedict Torvalds daha sonra Linux çekirdeği haline gelecek bir yazılımı yazmaya başlamıştı. Torvalds; bunu, 25 Ağustos 1991’de comp.os.minix’te aşağıda görebileceğiniz kısa bir mesaj ile duyurdu. Ve artık Linux 30. yaşını kutluyor. Doğum günün kutlu olsun Linux! 30 yıl önce Torvalds; Nisan ayından bu yana devam eden geliştirme sürecinin ardından, artık hazır olduğunu ve geliştirdiği sistemle ilgili geri bildirimde bulunulmasını istediğini söylüyordu. Unix’e fikirsel ve teknik anlamda atıfta bulunarak geliştirilmiş açık kaynak kodlu, özgür ve ücretsiz bir işletim sistemi çekirdeği olan Linux; 5 Ekim 1991’de Linux 0.02 adıyla kullanıma sunuldu. Linux topluluğunda bazı kişiler, Linux’un doğum günü olarak 25 Ağustos’u değil, kullanıma sunulduğu tarih olan 5 Ekim’i kabul ediyor ve doğum gününü o gün kutluyor. Geniş bir donanım desteğine sahip olan Linux çekirdeği; sunucu bilgisayarlar, masaüstü bilgisayarlar, dizüstü bilgisayarlar, iş istasyonları, akıllı telefonlar, yeni nesil TV’ler ve tabletler gibi hemen her platformda tam bir uyum içinde çalışabilir. Günümüzde Linux çekirdeğini kullanan GNU dağıtımları, büyük bir kitle tarafından genel olarak “Linux” adıyla anılmaktadır. Ancak, Özgür Yazılım Vakfı ve çeşitli özgür yazılım toplulukları, “GNU/Linux” tanımını tercih etmektedir.

Continue Reading →

30 yıl boyunca, Linux için milyonlarca satır kod yazıldı. Linux, öylesine etkin bir konu haline geldi ki Microsoft, dahi Windows’a Linux çalıştırma özelliğini eklemek durumunda kaldı (WSL). Happy birthday dear Linux!


Linus Torvalds’ın 25 Ağustos 1991’de yayımladığı duyuruyu aşağıda bulabilirsiniz.

1

xfsprogs 5.13.0 duyuruldu

XFS dosya sistemini yönetmek için tasarlanan xfsprogs‘un 5.13.0 sürümü, Eric Sandeen tarafından duyuruldu. Sürüme ait paketler, indirilmek üzere yansılarda yerini aldı. 1993 yılında IRIX 5.3 sürümüyle IRIX de dahil olmak üzere, Extents dosya sistemi veya XFS’nin geliştirilmesine Silicon Graphics tarafından başlandı. Dosya sistemi, Mayıs 2000’de GNU Genel Kamu Lisansı (GPL) altında yayınlandı. SGI’da Steve Lord tarafından yönetilen bir ekip onu GNU/Linux’a taşıdı ve ilk GNU/Linux dağıtımının desteği 2001’de geldi. Gentoo Linux, 2002 yılının ortalarında XFS için varsayılan dosya sistemi olarak bir seçenek sunan ilk GNU/Linux dağıtımı oldu. Ağustos 2016’da Linux çekirdeği 4.8, yazılıma “ters haritalama” adlı yeni bir özellik ekledi. xfsprogs 5.13.0 hakkında ayrıntılı bilgi edinmek için şurada yayımlanan sürüm duyurusunu inceleyebilirsiniz.

Continue Reading →

xfsprogs 5.13.0 edinmek için aşağıdaki linklerden yararlanabilirsiniz.

0

Debian 10 Buster, Debian 11 Bullseye’ye nasıl yükseltilir?

“Bullseye” kod adını, Pixar’ın ünlü Toy Story serisindeki at karakterinden alan Debian 11’in duyurulması heyecanla bekleniyordu. Beklendiği gibi, Debian 11 Bullseye öngörülen zaman içinde duyuruldu. Ayrıca okullar ve üniversiteler için üretilen Debian Edu/Skolelinux 11 Bullseye de duyuruldu. En son Debian 10.10 versiyonuyla yoluna devam eden Debian kullanıcıları, yeni sürüm Debian 11 Bullseye’ye nasıl geçecekler? Sıfırdan bir kurulum mu yapacaklar, yoksa daha zahmetsiz bir geçiş mümkün mü? Bu yazıda, bu konuyu ele alacağız. Bilindiği gibi, 5.10 LTS Linux çekirdeği üzerine yapılandırılmış olarak gelen Debian 11 Bullseye; GNOME 3.38, KDE Plasma 5.20, LXDE 11, LXQt 0.16, MATE 1.24 ve Xfce 4.16 masaüstü ortamlarıyla kullanıma sunuluyor. Debian 11 Bullseye; exFAT dosya sistemini destekleyen ve varsayılan olarak exFAT dosya sistemlerini monte etmek için kullanan bir Linux çekirdeği sağlayan ilk sürüm olarak kullanıma sunulmuş bulunuyor. Fransızca, İspanyolca ve Makedonca dahil olmak üzere birçok dilde systemd, util-linux, OpenSSH ve Mutt gibi çeşitli projelerin kılavuz sayfaları önemli ölçüde iyileştirilmiş bulunuyor. Debian 11 Bullseye hakkında ayrıntılı bilgi edinmek için sürüm duyurusunu ya da sürüm notlarını inceleyebilirsiniz.

Continue Reading →

Öncelikle daha önceki yazılarımızda ele aldığımız üzere yüklü olan Debian sürümünü kontrol edelim:

cat /etc/debian_version

Şuna benzer bir çıktı almış olmanız gerekir:

Daha önceki yazılarımızdan hatırlaycağınız gibi, Debian sürümünü görüntülemek için lsb_release komutunu da kullanabilirsiniz:

Evet, bu defa da böyle bir çıktı aldınız. Şimdi, Debian 10 Buster’ı Debian 11 Bullseye’ye yükseltme işlemine gelelim. İlkin şu anda kurulu olan tüm paketleri güncelleyip ve yükseltmek gerekiyor. Başka deyişle, Debian 11 Bullseye’ye geçmeden öncewki sürümü en son haline getirmek gerekiyor. Bunun için aşağıdaki kodları sırasıyla verin ve sisteminizi yükselttiğinizden emin olun.

sudo apt update

sudo apt upgrade

sudo apt dist-upgrade

Ardından, aşağıdaki komutları kullanarak kalan paketleri ve yapılandırma dosyalarını temizlemek gerekiyor.

sudo apt autoremove

sudo apt autoclean

sudo find /etc -name '.dpkg-' -o -name '.ucf-' -o -name '*.merge-error'

Şimdi tüm güncellemeleri uygulamak için sistemi yeniden başlatın.

sudo reboot

Bu aşamada önemli adım yedeklemedir. Tüm önemli kişisel dosyaları, dizinleri ve yapılandırma dosyalarını yedeklemeniz önemlidir.

Bu aşamada, yazılım depolarının güncellenmesi gerekiyor. Debian buster’daki yazılım depolarını güncellemeden önce, mevcut yazılım kaynak listesini yedeklemeniz iyi olacaktır.

mkdir ~/apt

sudo cp /etc/apt/sources.list ~/apt

sudo cp -rv /etc/apt/sources.list.d/ ~/apt

Yazılım havuzu listelerinin kopyalandığından emin olmak için ~/apt dizininin içeriğini doğrulayalım:

$ ls apt/
sources.list sources.list.d

Artık Debian 10 depolarını Debian 11 depolarıyla değiştirmek ve güncellemek gerekiyor. BUnun için aşağıdaki komutları verebilirsiniz:

sudo sed -i 's/buster/bullseye/g' /etc/apt/sources.list

sudo sed -i 's/buster/bullseye/g' /etc/apt/sources.list.d/*

Şimdi kaynak listesi dosyasının yeni depo bağlantılarıyla güncellenip güncellenmediğini doğrulayalım:

cat /etc/apt/sources.list

İhtimal şuna benzer bir çıktı alacaksınız:

Çıktıda da gördüğünüz gibi, sources.list dosyası, Debian 11 depo bağlantıları ile güncellenmiştir. Şimdi depoları yenileyelim:

sudo apt update

Debian geliştiricileri, minimum yükseltme ve tam yükseltme olmak üzere iki çeşit yükseltme işlemini öneriyor. Minimum yükseltme, diğer paketleri kurmadan veya kaldırmadan mevcut tüm paketleri yükseltir. Minimum yükseltme yapmak için aşağıdaki komutu kullanabilirsiniz:

sudo apt upgrade --without-new-pkgs

Tam yükseltme için aşağıdaki komutu kullanabilirsiniz:

sudo apt full-upgrade

Debian 11 yükseltme işlemi tamamlandıktan sonra sisteminizi yeniden başlatın.

sudo reboot

Şimdi işin başında yaptığımız gibi Debian sürümünü tekrar kontrol edelim:

cat /etc/debian_version

Bu kez şuna benzer bir çıktı almış olmalısınız:

lsb_release -a

Bu kez şuna benzer bir çıktı almış olmalısınız:

Tebrikler, Debian 10 Buster’ı Debian 11 Bullseye’ye başarıyla yükselttiniz. Artık gerekli olmayan tüm paketleri kaldırabilirsiniz:

sudo apt --purge autoremove

sudo apt autoclean

2