NASA’da sistem yöneticisi olarak çalışan dil bilimci Larry Wall tarafından geliştirilen açık kaynak kodlu perl programlama dilinin 5.44.0 sürümü, Leon Timmermans tarafından duyuruldu. Perl 5.44.0’ı duyurmaktan heyecan duyduklarını söyleyen Timmermans; bunun 5.44 serisinin ilk sürümü olduğunu ifade etti. Perl 5.44.0’ın, Perl 5.42.0’dan bu yana yaklaşık 12 aylık bir geliştirme sürecini temsil ettiğini belirten Timmermans; 71 yazar tarafından yazılmış 1.300 dosyada yaklaşık 270.000 satırlık değişiklik içerdiğini söyledi. Perl, canlı bir kullanıcı ve geliştirici topluluğu sayesinde dördüncü on yılına doğru gelişmeye devam ediyor. Perl 5.44.0‘ın geliştirilmesinde Alexander Karelas’tan Yitzchak Scott-Thoennes’e kadar çok sayıda kişinin görev aldığı bildiriliyor. Perl hata izleyicisine sorunları bildiren (çok takdir edilen) katkıda bulunanlar ayrıca hatırlatılıyor. Bu sürümde yer alan değişikliklerin çoğunun, Perl’in çekirdeğinde yer alan CPAN modüllerinden kaynaklandığı belirtilirken, Perl’ün gelişimine yardım ettikleri için tüm CPAN topluluğuna minnettar olunduğu ifade ediliyor. Nesne yönelimli bir dil olan Perl, yoğun biçimde metin işleme ve görüntü tanıma söz konusu olduğunda kullanılabilecek en güçlü ve pratik programlama dillerinden biri. Larry Wall’un Perl’i yazarken C, sed, AWK ve sh gibi pek çok dilden önemli ve güçlü özellikleri ödünç aldığı söyleniyor. Perl 5.44.0 hakkında bilgi edinmek için sürüm duyurusunu inceleyebilirsiniz. Continue Reading →
Archive | Programlama
Rust programlama dilinin 1.97.1 sürümü duyuruldu
İlkin Mozilla çalışanı Graydon Hoare tarafından kişisel bir proje olarak geliştirilen, 2009’da Mozilla’nın sponsor olmasıyla günümüzde Mozilla Research tarafından geliştirilmeye devam edilen bir programlama dili olan Rust’un 1.97.1 sürümü duyuruldu. Rust ekibinin, Rust’un yeni sürümünü duyurmaktan mutluluk duyduğu ifade ediliyor. Rustup aracılığıyla yüklenmiş önceki bir Rust sürümü olanların, Rust 1.97.1’i edinmek için rustup update stable komutunu vermesinin yeterli olacağı söyleniyor. Gelecek sürümleri test ederek yardımcı olmak isteyenlerin, beta kanalını (rustup default beta) veya gecelik kanalı (rustup default nightly) kullanmak için yerel olarak güncellemeyi düşünebilecekleri söyleniyor. Rust’un en ilginç özelliği, tam anlamıyla orjinal bir dil olmaması, diğer dillerin iyi özelliklerinin birleştirilmesiyle ortaya çıkan melez bir dil olmasıdır. Sözgelimi C++ dilinin hafıza referanslama ve destructor özellikleri, SML’in veri yapıları, Python lexer sistemi gibi özellikler Rust’un bünyesinde bir araya gelmiştir. Sembol değiştirmenin v0 varsayılan olarak etkinleştirildiği belirtilirken, nesne dosyalarına ve ikili dosyalara derlendiğinde, her öğenin (fonksiyonlar, statikler vb.) onu tanımlayan küresel olarak benzersiz bir “sembolü” olması gerektiği ifade ediliyor. Farklı Rust programlarını birbirine bağlarken çakışmaları önlemek için, Rust, modül yolu, tanımlayıcı crate, jenerikler ve daha fazlası gibi ek bağlamı içerecek şekilde öğelerin orijinal adının değiştirildiği söyleniyor. Rust 1.97.1 hakkında bilgi edinmek için sürüm duyurusunu ya da GitHub sayfasını inceleyebilirsiniz.Kotlin 2.4.10 duyuruldu
Java sanal makinesi (JVM) üzerinde çalışan ve ayrıca JavaScript kaynak koduna derlenebilen, statik tipli bir programlama dili olan Kotlin‘in 2.4.10 sürümü duyuruldu. İlkin St. Petersburg ve Rusya merkezli JetBrains programcıları tarafından geliştirilmeye başlanan Kotlin’in ismi, Finlandiya Körfezi’nde Rusya’ya bağlı bir ada olan Kotlin Adası’ndan gelmektedir. Java ile uyumlu sözdizimi olmasa da, Kotlin, Java kodu ile birlikte çalışmak üzere tasarlanmıştır. İç içe Java ek açıklama dizisi bağımsız değişkeninde const val kullanılırken “ek açıklama parametresi için değer yok” IllegalStateException hatasının düzeltildiği belirtilirken, Kotlin dağıtımına kotlinr eklendiği söyleniyor. CRI etkinleştirildiğinde JS ve Wasm derlemeleri için yanlış pozitif uyarı giderilmiş bulunuyor. Kotlin 2.4.10 hakkında bilgi edinmek için GitHub sayfasını inceleyebilirsiniz.
Ruby 4.0.6 duyuruldu
Ruby programlama dilinin 4.0.6 sürümü duyuruldu. Ruby 4.0.6’yı duyurmaktan mutluluk duyulduğu belirtiliyor. YJIT, 256’dan fazla yerel değişken olduğunda yerel değişkenlerin yanlış hizalanmasının düzeltildiği belirtilirken, GC sıkıştırmasının, kimliğe göre karşılaştırma kümelerini bozması problemi de giderilmiş bulunuyor. Fiber zamanlayıcısı içindeki bir fiber tarafından kilitlenen bir mutex’i serbest bırakmak çökmeye neden olabilmesi sorunu giderilirken, inceleme veya Marshal dökümü sırasında örnek değişkenleri değiştirirken meydana gelen çökme de giderilmiş bulunuyor. Bilgi için tam değişiklik günlüğünün incelenebileceği belirtiliyor. Nesne yönelimli bir programlama dili olan Ruby; Unix türevleri dışında Windows, Mac OS X, BeOS, Amiga, OS/2, Symbian gibi hemen hemen tüm platformlarda çalışabilen; GPL ile lisanslanmış, özgür bir yazılımdır. WASI (WebAssembly Sistem Arayüzü), bu tür kullanım durumları için tasarlanmıştır. Bu tür uygulamaların işletim sistemleri ile iletişim kurması gerekse de WebAssembly, sistem arabirimi olmayan bir sanal makinede de çalışır. Ruby 4.0.6 hakkında bilgi edinmek için GitHub sayfasını inceleyebilirsiniz.V programming language 0.5.2 duyuruldu
V, diğer adıyla vlang, 2019 yılının başlarında Alexander Medvednikov tarafından Go ve Oberon, Swift ve Rust gibi diğer programlama dillerinden esinlenilenirek geliştirilen, MIT Lisansı altında yayınlanan özgür ve açık kaynaklı bir yazılımdır. Hedefleri arasında kullanım kolaylığı, okunabilirlik ve sürdürülebilirlik yer alan yazılımın, kişisel projeler için kullanılan mevcut dillerden duyulan hayal kırıklığının bir sonucu olarak oluşturulduğu söylenmektedir. Başlangıçta kişisel kullanım için tasarlanan, ancak, kamuoyunda bahsedildikten ve artan ilgiden sonra, kamuya açık hale getirilmesine karar verilen vlang; kamuya açık hale getirildiğinde, derleyici V dilinde yazılmıştı ve kendini derleyebiliyordu. GitHub aracılığıyla aktif olarak geliştirilen ve yayınlanan V; 2025 yılında, TIOBE‘de listelenen diller arasına girmiş bulunuyor. V programming language 0.5.2 duyuruldu. Bunun, ownership aracılığıyla sahipliğin ilk sürümü olduğu belirtilirken, üm mantık comptime’ın arkasında olduğundan, normal V üzerinde herhangi bir hız/boyut etkisi olmayacağı, Objective C olmadan kod yazmaya olanak tanıyan ios ve macos modüllerinin dahil edildiği belirtiliyor. Yapı başlatma alanlarında Result türü için hata testi eklendiği belirtilirken, indeks ifadelerinde akıllı tür dönüştürmenin desteklendiği söyleniyor. Enum varyantı eşitlik testinin değişmeli olmamasının düzeltildiği belirtilirken, somut bir tür kullanarak genel bir arayüzün uygulanmasının derlenmemesi sorunu da düzeltilmiş bulunuyor. V programming language 0.5.2 hakkında bilgi edinmek için GitHub duyurusu incelenebilir. Continue Reading →
CMake 4.4.0 duyuruldu
Çapraz platform, açık kaynak kodlu, derleyiciden bağımsız bir biçimde yazılım oluşturma sürecini yöneten bir yazılım olan CMake’in 4.4.0 sürümü, John W. Parent tarafından duyuruldu. CMake 4.4.0’ı duyurmaktan mutluluk duyduğunu söyleyen Parent; CMake tanılama işlemlerinin artık cmake_diagnostic() komutu tarafından yönetilen yeni bir durum türünde izlendiğini söyledi. Bunun, bazen raporlama işlemlerini yönetmek için değişkenler kullanan ve bazen de komut satırı seçenekleri ve ön ayarların ötesinde yönetime izin vermeyen eski sistemin yerini aldığını belirten Parent; yeni sistemin ayrıca birkaç yeni tanılama kategorisi sunduğunu ve gelecekte ek kategoriler eklemenin maliyetini önemli ölçüde azalttığını söyledi. cmake-presets(7) dosyalarının artık şema sürümü 12’yi desteklediği belirtilirken, cmake-presets(7), test yürütülebilir dosyalarına argümanları ön ayarlar aracılığıyla iletmek için test ön ayar yürütme nesnesinde bir testPassthroughArguments alanı desteği kazanmış bulunuyor. CMake 4.4.0 hakkında bilgi edinmek için sürüm notlarını inceleyebilirsiniz.Gawk 5.4.1 duyuruldu
Alfred Aho, Peter Weinberger ve Brian Kernighan tarafından 1977 yılında geliştirilen ve ilk olarak Unix Version 7 ile yayınlanmış bir programlama dili olan GNU Awk’ın 5.4.1 sürümü, Aharon Robbins tarafından duyuruldu. Bunun, GNU Awk’nin bir sonraki sürümü olduğunu belirtilirken; bunun, bir yama sürümü olduğu söylendi. Çevrimiçi kılavuzların da yakında güncelleneceği belirtilirken, hataları bildirmek için gawkbug betiğinin kullanılması gerektiğini, diğer tüm soruların [email protected] posta listesine atılması gerektiği hatırlatıldı. GNU Awk 5.4.1 hakkında bilgi edinmek için sürüm duyurusunu inceleyebilirsiniz. Continue Reading →